logo

маориф

МАКТАБИ ТАҶРИБАИ ПЕШҚАДАМ, ЯЪНЕ ЧӢ?

Мактаби таҷрибаи пешқадами педагогӣ (МТПП) дар омӯзишу тарғиби таҷрибаи пешқадам ва беҳдошти сифати таълиму тарбияи хонандагон мақоми баланд дошта, як заминаи муҳими ташкилу ташаккули дарсу машғулиятҳо гардида, самараи меҳнати муаллимро рушд бахшида, сифати донишу маърифати хонандагонро баланд бардошта метавонад. Роҳбарии мунтазами МТПП, ҳимоя ва расондани ёрӣ ба онро директор таъмин мекунад. Ин як шакли ёрӣ ба омӯзгорон, хусусан мутахассисони ҷавон мебошад.

Шакл, намуд, сохтор, вазифа ва мазмуни фаъолияти мактаби мазкурро чунин муаррифӣ кардан мумкин аст: он аввалин маротиба ҳамчун яке аз шаклҳои фаъоли корҳои методӣ солҳои 50 – уми асри гузашта ба амал омада буд. Ташаббускори асосии он Донишкадаи такмили ихтисоси шаҳри Новосибирски Русия маҳсуб меёбад. Гурӯҳи муаллимони хушкору собиқадор раҳнамоии муаллимони ҷавонро ба уҳдаи худ гирифтанд. Баъдтар ин амал номи «мураббигӣ» - ро соҳиб шуд. 8 – 10 нафар муаллимони ҷавонро ба муаллимони босалоҳияту ботаҷриба вобаста карданд. Онҳо ин роҳнамоҳои худро устод ё мураббӣ ном мебурданд. Коромӯзон аввал дар дарсу машғулиятҳои устодони худ иштирок карда, аз таҷрибаи онҳо истифода мебурданд. Дарсҳои роҳбарони мактаб барои онҳо ҳама вақт маънои дарси кушодаро дошт. Баъдтар ин гурӯҳи ташаббускор номи «Мактаби таҷрибаи пешқадами педагогӣ» -ро гирифт.
Вазифаҳои роҳбарони ин мактаб рӯз то рӯз саҳеҳу пурратар ва амиқтару равшантар мегардид. Шуъбаҳои маориф ин муаллимонро чун мушовирони ҷамъиятии кабинетҳои методии худ пазируфта буданд. Муаллимони ташаббускор фаъолияти худро дар ҳамкорӣ бо кабинетҳои методии шуъбаҳои маориф ва институтҳои такмили ихтисос сомон медоданд. Ҳамин тариқ, оҳиста – оҳиста дар қатори «Мактабҳои таҷрибаи пешқадами педагогии синфҳои ибтидоӣ» МТПП – ҳои фаннӣ, роҳбарони синф, мураббияҳо, ҷонишинони директорони мактаб оид ба корҳои таълиму тарбия, директорони ҷавони мактабҳо ҳам ба амал омаданд. Баъзе мактабҳои таҳсилоти ибтидоӣ, миёнаи нопурра ва миёнаи пурра, ки аз рӯи мавзӯъҳои алоҳидаи педагогӣ ё методӣ кор мекарданд, низ номи «МТПП» - ро гирифтанд…
Бояд таъкид кард, ки аз солҳои 80 – уми асри гузашта сар карда, фаъолияти ин мактаб ва мактабҳои такягоҳӣ коҳиш ёфтан гирифтанд. Солҳои баъдӣ (то рӯзҳои мо) ин мактабҳо тамоман аз фаъолият бозмонданд, ки сабабҳои зиёд ҳам доранд. Баъзе шаклҳои корҳои методӣ нуфузи худро аз даст додан гирифтанд. Шаклҳои нави корҳои методии зиёде ба амал омаданд.
Фаъолияти мактабҳои таҷрибаи пешқадами педагогӣ аз фаъолияти иттиҳодияҳои методии муаллимон фарқ мекунанд. Он солҳо мактаби мазкур мунтазам дар ҳолати такмилу рушд буд. Мактабе буд, ки ба муаллимон ва роҳбарони ҷавони мактабҳо кори амалӣ ёд медод. Мураббиён муаллимони ҷавонро бо усулҳои пешқадами таълиму тарбия шинос мекарданд, тарзи омӯзишу омӯзонданро ба онҳо ёд медоданд; ба омодагии касбии муаллимони ҷавон ёрӣ мерасонданд; ба онҳо дар ташкили лабораторияҳои худӣ ёрӣ медоданд; услуби кор, самтҳои кори педагогӣ ва фардии онҳоро тақвият медоданд; усулҳои таълим, технологияи онҳоро ёд медоданд; кӯшиш мекарданд, ки шогирдонашон ба ташкили ҷараёни таълиму тарбия, ҷиҳатҳои маърифатию гуманистӣ сарфаҳм рафта, аз маводу воситаҳои таълим дуруст истифода бурда тавонанд.
Фарқиятҳои ин мактаб аз фаъолияти иттиҳодияҳои методӣ асосан чунинанд: мактаби таҷрибаи пешқадами педагогӣ эҳтиёҷоти ҳамарӯзаи муаллимони ҷавон (ҷиҳати аз бар кардани мазмуни дарс, шаклҳои ташкилии корҳои методӣ, таҷрибаи амалӣ ва назариявӣ) – ро бароварда, ба онҳо бевосита дар ҷои кор таҷрибаи амалӣ ва назариявӣ дода, ташаккули касбияташонро тақвият медиҳад, он барои бартараф кардани камбудиҳо имконият фароҳам оварда, ба омӯзгорон сари вақт кумаки методӣ ва амалӣ мерасонад. Ҳамзамон ба ташаккулёбии омӯзгорони ҷавон мусоидат мекунад. Роҳбарони ин мактаб маҳорати омӯзгории муаллимони ҷавонро такмил дода, фаъолияти босуботи онҳоро самара мебахшанд, дар банақшагирии корашон ёрӣ мерасонанд, ҷараёни иҷрои нақшаҳои расмишудаи омӯзгорони ҷавонро тақвият мебахшанд. Омӯзондани муаллим, мусаллаҳ кардани он ба воситаи таҷрибаи пешқадам маънои онро дорад, ки низоми кори педагогиро аз худ кардааст ва сифати донишу маърифати шогирдонро тақвият дода метавонад.

Ҳабиб ИСКАНДАРОВ,
собиқадори маориф, барандаи Ҷоизаи Президенти Тоҷикистон дар соҳаи маориф

 


Баёни ақида (0)    Санаи нашр: 30.06.2016    №: 129    Мутолиа карданд: 3487
19.03.2020


МАСТЧОҲ. НАМОИШИ ТЕХНИКАИ КИШОВАРЗӢ

18.03.2020


КОРШИНОСОН ГУРӮҲИ АЗ КОРОНАВИРУС ОСЕБПАЗИРИ ХУНРО МУАЙЯН НАМУДАНД

БА ӮЗБЕКИСТОН ТАБИБОНИ ЧИНӢ МЕОЯНД

МИШУСТИН ВАЗЪИЯТИ КОРОНАВИРУСРО БО ҲАМТОЁНАШ АЗ ИДМ БАРРАСӢ НАМУД

ЁРИИ БОР БА ТОҶИКИСТОН БАРОИ МУБОРИЗА БО COVID-19

Ҷаҳон дар як сатр

МАШЪАЛИ ОЛИМПӢ. 20 МАРТ БА ТОКИО МЕРАСАД

17.03.2020


ОЗМУНИ "НАРОДНАЯ ГАЗЕТА" ҶАМЪБАСТ ШУД

МАСТЧОҲ. ОМОДАГӢ БА НАВРӮЗ

ШИФО ЁФТАНИ БЕШ АЗ 85 ДАРСАДИ МУБТАЛОЁНИ КОРОНАВИРУС ДАР ЧИН

МИШУСТИН: «РОССИЯ БАРОИ СУБОТИ ИҚТИСОДӢ ЗАХИРАИ КОФӢ ДОРАД»

ДАР НУР - СУЛТОН ПАРАД БА ИФТИХОРИ 75 - СОЛАГИИ ҒАЛАБА МАНЪ ШУД

МАҚОМОТИ ВИЖАИ ҚАЗОҚИСТОН АМАЛИЁТИ ТЕРРОРИСТИРО ПЕШГИРӢ НАМУДАНД

ҶАҲОН ДАР ЯК САТР

13.03.2020


ВАРЗОБ. САФИ ЗАНОНИ КАСБОМӮЗ РӮ БА АФЗУДАН ДОРАД

АЗ БЕМОРХОНАИ МУВАҚҚАТИИ УХАН ОХИРИН БЕМОРРО ҶАВОБ ДОДАНД

ДАР ТОҶИКИСТОН ШАҲРВАНДОНИ ШАШ КИШВАРИ ҶАҲОН ДАР КАРАНТИН МЕБОШАНД

СУТ ПАНДЕМИЯИ КОРОНАВИРУСИ COVID-19-РО ЭЪЛОМ ДОШТ

СҲШ МАСОИЛИ ВОКУНИШИ ФАВРӢ БА ХУРӮҶИ БЕМОРИҲОРО БАРРАСӢ МЕКУНАД

ДАР МИНСК ҶОНИБҲОИ ДАРГИР БОРИ НАХУСТ ПРОТОКОЛИ ИНТИҲОИРО БА ТАСВИБ РАСОНДАНД

Ҷаҳон дар як сатр

ҶОМИ КФО – 2020. ПИРӮЗИИ «ИСТИҚЛОЛ» БАР «ХУҶАНД»

11.03.2020


 НАҚШАИ ВОКУНИШ БА ҲОЛАТИ ФАВҚУЛОДА ДАР РОБИТА БА COVID – 19 ТАҲИЯ МЕШАВАД

ДАР МАЙДОНИ «ДӮСТӢ» ТАБАҚИ СУМАНАК ҚОМАТ АФРОХТ

ОЗМОИШГОҲИ ДОНИШГОҲИ ДАВЛАТИИ ХОРУҒ СОҲИБИ ТАҶҲИЗОТИ НАВИ ТЕХНОЛОГӢ ГАРДИД

 ХАТЛОН. Тантанаи ҷашни миллӣ вусъат меёбад

 ХУҶАНД. Як навиди фарҳангӣ

 СИ ҶИНПИН БА ШАҲРИ УХАН ОМАД

ИНТИХОБОТИ ПРЕЗИДЕНТИ РОССИЯ ДАР СОЛИ 2024 ДАР РАҚОБАТ ХОҲАД ГУЗАШТ

 ТИҶОРАТИ ТУРИЗМИ ИТТИҲОДИ АВРУПО АЗ КОҲИШИ САЙЁҲОНИ ЧИНӢ €1 МИЛЛИАРД ЗАРАР ДИД

 СЕ БУҲРОНИ БОЗОРИ НАФТИ ҶАҲОНӢ ДАР 20 СОЛИ ОХИР

 РУСЛАН ТУЛЕНОВ БО «ХУНИ ПАНДА» БА ЁРИИ ЧИНИҲОИ МУБТАЛОИ КОРОНАВИРУС МЕОЯД

 ҶАҲОН ДАР ЯК САТР

 ВОЛЕЙБОЛ. "ҶОМИ ПОЙТАХТ" МИЁНИ БОНУВОН БА АНҶОМ РАСИД

 БОКС. МУҲАММАДХӮҶА ҲАНӮЗ ШИКАСТНОПАЗИР АСТ


Дар сомонаҳои дигари Тоҷикистон хонед