logo

фарҳанг

ФАРҲАНГ. ГИРОМИДОШТИ ОН АЗ СОМОНИЁН ТО ИМРӮЗ

Дар Паёми навини Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон, Пешвои миллат муҳтарам Эмомалӣ Раҳмон ба Маҷлиси Олии Ҷумҳурии Тоҷикистон мисли паёмҳои пешин ба пешрафти фарҳанг таваҷҷуҳ зоҳир  гардида, аз ҷумла таъкид шудааст, ки «Гиромидошти арзишҳои фарҳанги милливу умумибашарӣ дар сиёсати давлат мавқеи асосӣ дошта, тамоми муассисаҳои фарҳангӣ, воситаҳои ахбори омма, телевизион ва радио, шабакаҳои иҷтимоӣ вазифадоранд, ки фаъолияти худро доир ба ҳалли масъалаҳои зикршуда, пеш аз ҳама, ҳифзи истиқлолият, инчунин, инкишофи  тафаккури  миллӣ, баланд бардоштани  сатҳи маърифату ҷаҳонбинии аҳли ҷомеа, ҳифзи  мероси гаронбаҳои  миллати тоҷик ва муаррифии шоистаи  он ба ҷаҳониён тақвият бахшанд.»
Мардуми тоҷик аз замонҳои қадим  то имрӯз ҳамеша бо фарҳанг пайванди ногусастанӣ доштааст. Кохи фарҳанге, ки ниёгони шарафманди мо офаридаанд, дар тӯли ҳазорсолаҳо бунёд гардида, на танҳо омили мондагорӣ  гаштааст, балки ба пешрафти  тамаддуни башарӣ  мусоидат кардааст. Бахусус, дар аҳди Сомониён Мовароуннаҳр  ба яке, аз марказҳои  қавии  тамаддун табдил ёфта, як зумра нобиғаҳои илму адабу фарҳангро ба олам додааст. Суннатҳои устуворе, ки Рӯдакиву Фирдавсӣ, Ибни Синову Берунӣ ва ҳамсафони онҳо дар илму адаб  пайрезӣ намуданд, то имрӯз идома дорад. Аз ин ҷост, ки аз рӯзҳои аввали Истиқлолияти давлатӣ Ҳукумати Тоҷикистон ба фарҳанг таваҷҷуҳи хос зоҳир намуда, пешбурду густариши онро аз вазифаҳои асосии худ қарор дод. Ҳанӯз дар замоне, ки хазинаи давлат пас аз фурӯпошии шӯравӣ ва шурӯи ҷанги шаҳрвандӣ холӣ шуда буд, бунёди муҷассамаи бузурги Исмоили Сомонӣ дар пойтахти ҷумҳурӣ оғоз гардид, ҳазорсолагии «Шоҳнома»-и безаволи Фирдавсӣ дар сатҳи байналмилалӣ ҷашн гирифта шуд. Дар солҳои минбаъда дар остонаи  иди истиқлол ҳар сол  таҷлили ҷашни адибону донишмандон ва падидаҳои фарҳангӣ ба ҳукми анъана даромад.
Ҷашнҳои 800 - солагии шоиру орифи бузург Мавлоно Ҷалолиддини Балхӣ, 1150 - солагии «падари шеъри форсӣ», бунёдгузори адабиёти тоҷику форс Абуабдуллоҳи Рӯдакӣ, 1310 - солагии Имоми Аъзам, 600 - солагии шоир ва мутафаккири бузург Мавлоно Абдураҳмони Ҷомӣ, 1000 - солагии шоир ва мутафаккири барҷаста Носири Хусрав, 700 - солагии орифу шоири маъруф Мирсайид Алии Ҳамадонӣ, 100 - солагии адибону донишмандони шинохта Бобоҷон Ғафуров ва Мирзо Турсунзода ва амсоли инҳо дар даврони истиқлол бо шукӯҳу тантана баргузор гардиданд. Танҳо дар соли 2016 бо пешниҳоди Ҳукумати Ҷумҳурии Трҷикистон  ва қарори созмони байналмилалии ЮНЕСКО се ҷашни фарҳехтагони илму ҳунар – 1150 - солагии Закариёи Розӣ, 1250 - солагии Ҳаким Тирмизӣ ва 100 - солагии Ғаффор Валаматзода таҷлил гардид. Ба муносибати ҷашнҳои мазкур даҳҳо рисолаву маҷмӯаҳо  ба табъ расида, ҳамоишҳои илмии байналмилалӣ бо иштироки донишмандони кишварҳои гуногуни олам баргузор гардиданд, ки дар баробари  таҳқиқи аҳволу осор ва тарғиби андешаву афкори онҳо ба баланд бардоштани маърифат ва эҳсоси худшиносиву худогоҳии миллии мардум, бахусус ҷавонон мусоидат намуданд.
Дар баргузории чорабиниҳои фарҳангӣ Сарвари давлат Эмомалӣ Раҳмон раҳнамоӣ намуда, дар аксари онҳо суханронӣ кардааст. Ӯ, ҳамчунин таваҷҷуҳи роҳбарони вилояту ноҳияҳо ва мақомоти давлатиро ба рушди фарҳанг дар маҳалҳо ҷалб менамуд. Аз ин ҷост, ки дар даврони истиқлол тақрибан  дар ҳамаи ноҳияҳои ҷумҳурӣ  муассисаҳои гуногуни фарҳангӣ  қомат афрохтанд. Чунин тадбирандешиҳо ба ҳукми анъана даромадаанд. Ин ҳама дар баланд бардоштани сатҳи маърифату ҷаҳонбинии аҳли ҷомеа, ҳифзи мерос ва муаррифии он мусоидат хоҳад кард.
Мирзо МУЛЛОАҲМАД, доктори илми филология


Баёни ақида (0)    Санаи нашр: 10.01.2017    №: 6    Мутолиа карданд: 2533
22.07.2017


Густариши ҳамкориҳо бо Олмон

Содироти маҳсулот ба маблағи беш аз 230 миллион доллар

Таҷдиди НБО Қайроққум моҳи сентябр оғоз мегардад

ЛАХШ. Беш аз 750 ҳазор сомонӣ барои зарардидагон

20.07.2017


Ширкати Неъматулло Ҳикматуллозода дар Форуми сиёсии сатҳи баланд

Мулоқоти Шерхон Салимзода ва Александр Конюк

Намоишгоҳи «Тоҷикистон – 2017» баргузор мешавад

«Лола» ва «Садо» ба Чин мераванд

Картошка арзон мешавад?

ҚАДРИ МЕҲНАТ. Маоши миёна беш аз 1200 сомонӣ

ВАҲДАТ. Саноат рӯ ба беҳбудӣ

ДДЗТ. Аз озмунҳои байналмилалӣ то ҳамкориҳои хориҷӣ

19.07.2017


Мулоқоти Неъматулло Ҳикматуллозода ва Кристиа Фриланд

Коҳиши воридот ва афзоиши содирот

Коҳиши воридот ва афзоиши содирот

Даромади софи бонк ба 15 миллион сомонӣ расид

Ба Кодекси мурофиавии иқтисодӣ тағйирот ворид мешавад

Масъулияти аҳолӣ дар ҳалли масъалаҳои экологӣ баланд мегардад

18.07.2017


Ҷаласаи Шӯрои вазирони корҳои хориҷии давлатҳои аъзои СААД

Мулоқот бо губернатори Токио

Машқҳои стратегии зиддитеррористӣ дар ВМКБ

«Мушкилкушо» ва «Комил» ба Қазон мераванд

Мурофиаҳои сайёри судӣ омили баланд бардоштани маърифати ҳуқуқии шаҳрвандон

Инвентаризатсияи заминҳо ба охир расид

ВАРЗОБ. Чорводорӣ рӯ ба беҳбудӣ

НАФАҚА. Камбудиҳо бартараф мешаванд

Варзиш

17.07.2017


Мулоқоти Қоҳир Расулзода ва Саид Оғо

Вохӯрӣ бо роҳбари минтақавии Хазинаи кӯдакони СММ

Баргузории ҷаласаи Комиссияи байниҳукуматӣ оид ба ҳамкориҳои иқтисодию тиҷоратӣ

Баррасии роҳу усулҳои мубориза бо коррупсия

Дарёфти 1010 тонна маҳсулоти ғайристандартӣ

Бехатарии саноатӣ ва ҷавобгарии 182 шахси масъул

Рӯйхати сиёҳ вуҷуд надорад

15.07.2017


Шиносоии Сарвазири мамлакат бо рафъи оқибатҳои офати табиӣ ва сохтмони роҳ


Дар сомонаҳои дигари Тоҷикистон хонед