logo

иқтисод

ШИКОРИ ҒАЙРИҚОНУНӢ. АЗ НОБУДИИ ШАРОИТ ТО НОБУДШАВИИ НАВЪҲОИ МОҲӢ

Шикори ғайриқонунии моҳӣ бо тӯр, маводи кимиёӣ ва шастҳои барқӣ дар дарёи Вахш боиси камшавии аксар навъҳои моҳӣ гардидааст.

Умархон Муродов, сокини Ҷамоати деҳоти Бохтариёни ноҳияи Бохтар мегӯяд, ки тақрибан ҳар рӯз се-чор гурӯҳ бо дастгоҳи баландкунандаи шиддат, ки 12 волт неруи аккумуляторро ба 380 табдил медиҳад, моҳӣ шикор мекунанд. Ин дастгоҳ мавҷудоти зиндаи обро дар доираи 3 метр  кушта, боиси гум шудани насли онҳо мегардад.
- Мувофиқи қонунгузории Ҷумҳурии Тоҷикистон тавассути тӯр моҳӣ гирифтан ҳам маҳдудият дорад, - иброз дошт Қурбонназар Одинаев, раиси ҷамъияти шикорчиёни шаҳри Қӯрғонтеппа. - Дар гузашта тӯр фақат дар мағозаҳои варзишӣ ба намояндагони хоҷагиҳои моҳипарварӣ баъд аз пешниҳоди иҷозатнома фурӯхта мешуд. Ҳоло дар ҳар куҷо, ки хоҳанд, мефурӯшанд. Барои мубориза бо ин тамоюли номатлуб бояд мақомоти дахлдор ва шаҳрвандон дар ҳамдастӣ чораандешӣ кунанд.
Дар дарёи Вахш, ки 786 километр дарозӣ ва 39,1 ҳазор километри мукааб паҳноии ҳавзаи обхез дорад, зиёда аз 12 навъи моҳӣ мавҷуд аст. Вале, мутаассифона, шумори ҳамаи онҳо, бинобар ҷой доштани шикори бераҳмона ва ҳам наовардану сар надодани моҳию моҳичаҳо, рӯ ба нестӣ овардааст.    
- Солҳои пеш дар як-ду соат хеле моҳӣ медоштем, - мегӯяд сокини калонсоли ноҳияи Бохтар Тоҷиддин Шарифов. - Ҳоло рӯзи дароз шинед ҳам, як моҳӣ гирифта наметавонед. Ёд надорам, ки “карп”- ро кадом сол дар ин дарё дидаам. Ҳатто моҳии миёнаҳаҷмро ҳам на ҳамеша вохӯрдан мумкин аст.
Ҳарчанд тибқи фармоиши сардори Раёсати ҳифзи муҳити зисти вилоят аз 10-уми март то 15 - уми июн, ки мавсими тухмгузории моҳӣ мебошад, шикори он бо ҳама усул комилан манъ аст, лекин 12-уми март мо нафаронеро вохӯрдем, ки машғули моҳидорӣ буданд. Аз суҳбат бо онҳо, ки ҳамроҳи худ аз ду то чор шасти моҳидорӣ ва хамиру моддаҳои ҷалбу мадҳушкунандаи моҳӣ доштанд, маълум шуд, ки сокинони навоҳии Хуросону Бохтар будаанд.
Ба андешаи Саъдулло Бобоҷон, сардори шуъбаи ҳифзи наботот, ҳайвонот ва захираҳои моҳии Раёсати ҳифзи муҳити зисти вилояти Хатлон, шикори ғайриқонунии моҳӣ омилҳои молиявӣ дорад. Шахсони дастгиршуда мегӯянд, ки аз пеш бурда натавонистани рӯзгор ба шикори ғайриқонунӣ даст задаанд. Ба гуфтаи ӯ, ҳарчанд онҳо дар ҳамдастӣ бо милитсияи экологӣ соли гузашта чор ва имсол як ҳолати моҳигирии ғайриқонуниро ошкор карданд, вале аз сабаби надоштани мошину қаиқҳои махсус ва дурбину милтиқ барои муборизаи густурда бо браконерҳо имкон надоранд.
- Солҳои шӯравӣ ба нозирони ҳифзи муҳити зист мошинҳои махсус, либосҳои низомӣ, қаиқу дурбин ва яроқ дода мешуд, - изҳор кард Ёқубалӣ Қурбонов, собиқадори соҳаи экология. - Бояд барои он шуъбаҳое, ки бар зидди шикори ғайриқонунӣ мубориза мебаранд, шароити мусоиди кору фаъолият фароҳам оварда шавад. Масалан, дар обанборҳои Норак, Сарбанд ва Сангтӯда бе таҷҳизоти муосир бар зидди шикорчиёни ғайриқонунӣ ё браконерҳо мубориза бурдан ғайриимкон аст. Ҳамчунин, дар он минтақаҳое, ки браконерҳо вориди дарё ва обанборҳо мешаванд, дидбонгоҳҳо ташкил кардан салоҳи кор аст.
Дар тақвияти ин гуфтаҳо бояд бигӯем, ки агар Кумитаи ҳифзи муҳити зист ва дигар ниҳодҳои дахлдор барои пешгирии шикори ғайриқонунии моҳӣ чораҳои муассир наандешанд, аз байн рафтани моҳиҳои нодири белбинии калони сирдарёӣ, мӯйлабмоҳии туркистонӣ, хормоҳӣ, шӯртан ва ғайра, ки шомили Китоби сурхи Тоҷикистон ҳастанд, ногузир хоҳад буд.
Зокир ҲАСАН, “Ҷумҳурият”


Баёни ақида (0)    Санаи нашр: 29.03.2017    №: 66    Мутолиа карданд: 494

06.12.2019


Боздиди Рустами Эмомалӣ аз варзишгоҳи «Миллий»

Хуҷанд. Бунёди корхонаи истеҳсоли телевизор, яхдон ва кондитсионер

Масъалаи моҳияти сармояи инсонӣ дар рушди инноватсионӣ мавриди баррасӣ қарор гирифт

Пекин аз Вашингтон кам кардани боҷи молҳои чиниро дархост намуд

ОПЕК истихроҷи нафтро метавонад кам созад

Дар мактабҳои Қазоқистон гузариш ба алифбои лотиниро мавқуф гузоштанд

Коррупсияро дар Қирғизистон тавассути рақамисозӣ бартараф карданианд

Ҷаҳон дар як сатр

05.12.2019


Беш аз ду тонна доруворӣ ба коми оташ рафт

Фестивали филм ва мусиқии Руминия дар Тоҷикистон

Боздиди Рустами Эмомалӣ аз шаҳри Самарқанд

Дар Афғонистон шоҳасари Бобоҷон Ғафуров “Тоҷикон” чоп шуд

Макрон изҳороти НАТО оид ба «таҳдиди русӣ» - ро зери шубҳа гузошт

Боздошти муовини собиқ сарвари «ДИ» Ал - Бағдодӣ дар Ироқ

Андрей шевченко дар мураббигӣ низ муваффақ аст

Ҷаҳон дар як сатр

04.12.2019


Тақвияти ҳамкориҳо дар мубориза бар зидди терроризму экстремизм матраҳ гардид

Ҷаласаи гурӯҳи корӣ оид ба таҳияи намоишгоҳ бахшида ба мероси муштараки фарҳангии Роҳи абрешим баргузор шуд

Китоби Президенти Тоҷикистон Эмомалӣ Раҳмон дар Теҳрон рӯнамоӣ мешавад

Мирзиёев раиси шаҳри Душанбе Рустами Эмомалиро ба ҳузур пазируфт

Департаменти давлатӣ: «ИМА Россияро маблағгузори терроризм намешуморад»

Ҳукумати Албания хисороти заминҷунбии мудҳишро ҳисоб намуд

Москва ва Киев созишномаи 10 – солаи таҳвили нафтро ба имзо расонданд

Ҷаҳон дар як сатр

03.12.2019


Дар пойтахт барӯйхатгирии аҳолӣ ва фонди манзил гузаронда мешавад

Дар майдони «Дӯстӣ» арчаи солинавӣ қомат меафрозад

«Лолаи тиллоӣ» синамогарони тоҷикро ба ҳам овард

Дар Британия намояндагии маҳфили “Ҷавонони дар хориҷи кишвар таҳсилдошта” ифтитоҳ ёфт

Россия ва Беларус қисме аз ваколатҳоро ба ҳукумати ягона медиҳанд

Олимон суду зиёни қаҳванӯширо ном бурданд

Ҷаҳон дар як сатр

САМБО. Медали биринҷии Сорбон дар Қазоқистон

02.12.2019


Дар Бишкек кишварҳои аъзои СААД 15 санад ба имзо расонданд

Эрдуғон кишварҳои арабро ба ёрии Албания даъват намуд


Дар сомонаҳои дигари Тоҷикистон хонед