logo

фарҳанг

ОРЕ, ОБИ ДАРИ ХОНА ТИРА НЕСТ

(Чанд сухан дар ҳошияи китоби Абдулқодири Раҳим «Оби дари хона тира нест», Душанбе, 2016, 240 с.)
Муҳтавои китобро маҷмӯи мақолоти муаллиф, ки тӯли ду соли охир (2014 - 2016) дар матбуоти даврӣ нашр гардидаанд, ташкил медиҳад. Ҳарчанд ба мазмуни баъзе нигоштаҳо пешакӣ тавассути рӯзномаҳо, хоса нашрияи «Ҷумҳурият» ошноӣ доштам, таваҷҷуҳам ба матолиби китоб бештар гардид, ки нигоҳам аз матолиб ба матолиб гузашт мекард.
Мутолиаи мақолот бори дигар маро мутмаъин сохт, ки маводи матбуоти даврӣ, чунончи баъзеҳо гумон доранд, «чизи буду набуд» нест. Бо вуҷуди он ки ағлаби мақолоти маҷмӯа ба ин ё он муносибат ва ба ибораи рӯзноманигорӣ вобаста ба талаби давру замон навишта шуда, ба мушкилот ва қазияҳои мубрами вақт марбутанд, аммо ба гумони инҷониб таъсир ва нақши онҳо дер боз дар тарбияи ҳисси худшиносӣ, дӯстдории Ватан, модару падар, адабиёту фарҳанг ва  гиромидошти арзишҳои миллӣ боқӣ хоҳад монд. Мундариҷаи маҷмӯаро аз нигоҳи фарогирии масъала ва доираи мавзӯот метавон ба се қисм ҷудо намуд. Қисмати аввал мақолаҳое, ки бевосита ба проблемаҳои муҳими зиндагии имрӯзаи мо иртибот дошта, аз маърифати иҷтимоӣ ва масъулияти касбии муаллиф дарак медиҳанд. Ба ин қисм нигоштаҳои «Ҷаҳолат», «Маъюб», «Қарздорем, қарздорем, қарздор», «Чаро ба мақбарасозӣ дил бастем?», «Чаро аз ростӣ ҳазар мекунем?», «Гароиш ба мафкураи бегона», «Аробакаш», «Чормағзро дар сари худӣ бишканем?», «Ватандорӣ биёмӯзему биёмӯзонем» ва ғайраро дохил намудан мумкин аст.
Қисмати дуюм фарогири нигоштаҳое мебошад, ки аз баъзе лаҳзаҳои таърихи гузаштаи осори адабӣ,  ҳунару истеъдод ва иқдомҳои аҳли фарҳангу санъат ва қалам дар роҳи пешбурди соҳа ва тарбияи маънавию зебоишиносии мардум нақл мекунанд. Ба гунаи «Нашри академикии «Намунаи адабиёти тоҷик» зарур аст», ««Мужик», яъне марди мард», «Аз дилсӯзӣ то ҷасорат», «Дарси ибрат», «Наътхонӣ: агар андак дар ғафлат монем», «Қаламкаш», «Асрори як ҳақиқати бебаҳс» ва ғайра. Қаҳрамонони ин асарҳо ҳамагӣ шахсони фарҳангианд, ки дар ҷодаи худ шуҳратманданд, ҳамеша дар пайи омӯзишанд, рисолати худро дар зиндагӣ хуб медонанд ва иҷрои онро қарзи шаҳрвандиву инсонӣ медонанд.
Нигоштаҳои қисмати дигар хусусияти тақризӣ доранд, ки дар онҳо ҳусну қубҳи асарҳои театриву синамоӣ тариқи таҳлилу баррасиҳо муайян шудааст. Ба мисли «Ҳисор дар «Таърихи нофеъ», «Муаллим», «Зиёдулло Шаҳидӣ дар театри Лоҳутӣ», «Марде аз сарнавишт», ««Гирдоб» як соат вазид», «Бо «Парасту» «Фиғон» омад», «Аз «Субҳи козиб» то субҳи содиқ», «Ҷаҳонгард» ва…. Дар баррасии асарҳои синамоиву намоишҳои театрӣ муаллиф муносибати пажӯҳишӣ намуда, мувофиқи диду тавони худ ба онҳо баҳои холисона додааст. Ӯ аз асарҳои мавриди тақриз камбудӣ намеҷӯяд, балки аз таҳияи филмҳои тоҷикӣ ва намоишҳои хуби ҳунарӣ ба ваҷд меояд, онҳоро ҳамчун муждаи нек қабул менамояд ва дар ин рӯҳия бо хушнудӣ ва ифтихормандона моҳияти онҳоро манзури хонанда мегардонад.
Умуман,  мутолиаи маҷмӯаи «Оби дари хона тира нест» бори дигар хонандаро мутмаъин месозад, ки воқеан, оби дари хона метавонад шаффоф бошад, агар ба он одамвор муносибат кунем. Мутаассифона, мо ба он камтар эътибор медиҳем, ба қадраш намерасем. Дар китоби мавриди баҳси мо ин қадр на танҳо ба донишу маърифат ва ҷуръату тавоноии муаллиф, балки ба кору фаъолияти қаҳрамонони нигоштаҳои маҷмӯа ва ҳосили меҳнату заҳмати онҳо низ иртибот мегирад, ки омӯзиш ва баҳрабардорӣ аз он ба рӯҳ тавону ба зеҳни хонанда ғизо хоҳад бахшид.
Мурод МУРОДӢ, профессори Донишгоҳи миллии Тоҷикистон


Баёни ақида (0)    Санаи нашр: 02.05.2017    №: 89    Мутолиа карданд: 343

14.11.2017


Ҷаласаи якҷояи тадорукоти чорабиниҳои байналмилалӣ

Мулоқоти Сироҷиддин Аслов ва Эрлан Абдилдаев

Таъсиси шабакаи нави телевизионӣ

Бизнес - форуми соҳибкорони Тоҷикистону Ҳиндустон баргузор хоҳад гашт

Ҷаҳон дар як сатр

Ҳалокати беш аз 450 нафар аз заминҷунбӣ дар Эрон

Трамп ҷонибдори сабуксозии таҳримоти зиддирусӣ

Занон ва кӯдаконро аз Сурия ба Грозний оварданд

Коршиносон кишварҳоеро ном гирифтанд, ки аз тағйироти иқлим бештар зарар диданд

Чин. Минтақаи политсияро роботҳо «забт карданд»

13.11.2017


Ҷаҳон дар як сатр

Путин ва Трамп кишварҳои дунёро ба афзунсозии ёрӣ ба Сурия даъват карданд

Трамп қазияи «дахолати русӣ» - ро монеаи сунъии муносибатҳо номид

Пазироии Бангкок аз намояндагони СҲШ ва ЭСКАТО

Норасидтарин кӯдаки дунё дусола шуд

11.11.2017


Баррасии масъалаи истифодаи технологияҳои инноватсионӣ дар соҳаи роҳсозӣ

Тасвиби Ёддошти тафоҳум байни Вазорати мудофиа ва САҲА

Вохӯрӣ бо Мирча Чиопрага

Ҷарроҳии ройгони кӯдакон ва наврасон

ФУТБОЛ. Тими ҷавонони кишвар ба Чемпионати Осиё роҳхат гирифт

09.11.2017


Мулоқоти Сироҷиддин Аслов ва Муҳаммад Ҷавод Зариф

Баррасии масоили ҳамкории минтақавӣ дар соҳаи назорати маводи нашъаовар

Таҷлили Рӯзи милитсия дар Тоҷикобод

Роҳсозони ИДМ дар Душанбе ҷамъ омаданд

ФУТБОЛ. Ин бор миёни бонувон

Ҷаҳон дар як сатр

Путин ва Трамп дар ҳамоиши АТЭС қазияи ҶХДК - ро баррасӣ мекунанд

Артиши Сурия охирин истеҳкоми «Давлати исломӣ»-ро ба муҳосира гирифт

СММ давлатҳои арабро ба лағви муҳосираи Яман даъват намуд

Столтенберг: «Пас аз торумори «ДИ» амалҳои террористӣ дар Аврупо ва ИМА эҳтимол доранд»

Маҳви 54 ҳазор ҷангӣ дар Сурия

Дар Арабистони Саудӣ 800 миллиард долларро мусодира мекунанд

06.11.2017


Шукурҷон Зуҳуров ҳайати Парлумони Аврупоро ба ҳузур пазируфт

Тақвияти ҳамкориҳо бо Япония


Дар сомонаҳои дигари Тоҷикистон хонед