logo

иқтисод

МУТОБИҚАТ БА ТАҒЙИРЁБИИ ИҚЛИМ. РАВАНДИ АМАЛИСОЗИИ ЛОИҲАҲО ЧӢ ГУНА ҶАРАЁН МЕГИРАД?

Тавсеаи  иқтидори  истеҳсолии деҳот, идоракунии захираҳои табиӣ ва баланд бардоштани қобилияти устуворӣ нисбат ба тағйирёбии иқлим – ҳадафи асосии лоиҳаи «Идоракунии экологии замин ва беҳдошти воситаҳои зиндагӣ дар деҳот» мебошад. Раванди амалишавии ин лоиҳа дар муассисаи давлатии «Душанбе - плаза» зимни конфронси навбатии солона натиҷагирӣ шуд.
Ҳамоҳангсози лоиҳа Зафар Маҳмудов иброз дошт, ки дар татбиқи лоиҳа аҳолии деҳот бо ҷалби гурӯҳҳои мақсаднок ва ташкили гурӯҳи хоҷагиҳо, ҳамчунин, ассотсиатсияҳои истифодабарандагони захираҳо ва ҷамоатҳо саҳми пешбаранда гузошта, ба истифодаи самараноки чарогоҳҳо, оби дохилихоҷагӣ ва барқарорсозии инфрасохтори маҳал дар 13 ноҳияи пилотӣ муваффақ шудаанд.
Лахш яке аз ин ноҳияҳои пилотӣ ба ҳисоб меравад. Дар ноҳия вобаста ба мушкилоти деҳаҳо 205 гурӯҳи мақсаднок ташкил шуда, айни ҳол 197 лоиҳа (ба миқдори 5 миллиону 446 ҳазору 873 сомонӣ) маблағузорӣ гардидааст. Бештари лоиҳаҳо рушди соҳаи парандапарварӣ, истеҳсоли маҳсулоти кишоварзӣ ва таъсиси гармхонаҳоро фаро мегиранд.
Раҳмиддин Раҳимбеков, мушовири техникии лоиҳа дар ноҳия, гуфт, ки татбиқи зерлоиҳаҳо бо назардошти ҷалби занон ба истеҳсолот сатҳи зиндагии мардуми деҳаро беҳбуд мебахшад.  Масалан, 25 хоҷагии ноҳияи Лахш (бо ҷалби 220 нафар зан), ки бо таҷҳизоти коркарди шир таъмин шудаанд, ба тавлиди номгӯи маҳсулоти ширӣ машғуланд. Онҳо бо зиёд кардани ҳаҷми истеҳсоли маҳсулот ва ба фурӯш баровардани он даромади оилавии худро афзун месозанд. Дар маҷмӯъ шумораи чунин хоҷагиҳо, ки аз рӯйи нақшаи лоиҳавӣ 21 ҳазор пешбинӣ шуда буд, бо ҷалби маблағҳои иловагӣ (яъне 2 миллион сомонӣ аз ҷониби хоҷагиҳо) ба 43 ҳазор хоҷагӣ расид. Ин 85 дарсади нақшаро дар бар мегирад. 15 дарсади он ба ноҳияи Фархор ва шаҳри Кӯлоби вилояти Хатлон рост меояд, Айни замон пешниҳоду дархости гурӯҳи хоҷагиҳои ин минтақа дар доираи амалишавии 300 зерлоиҳа мавриди омӯзиш қарор дорад.
Дар самти идоракунии экологӣ ва захираҳои табиӣ вазъ низ бо назардошти беҳтар гардидани ҳолати 12 ҳазор гектар замин беҳбудӣ ёфтааст. Аз ҷониби гурӯҳҳои мақсаднок ва ассотсиатсияҳои истифодабарандагони захи-раҳо дар доираи лоиҳа корҳои тоза кардани заҳбуру заҳкашҳо, насби лӯлаҳои обгузар ва обпарто, ташкили қитъаҳои намоишии парвариши зироатҳои ба хушкӣ тобовар, ҳамчунин, бунёди боғҳо бо усули қатрагӣ ва ҳамвор кардани заминҳои обёришаванда анҷом ёфта, сатҳи зиндагии мардуми деҳот нисбатан беҳтар гардонда шуд. Иҷрои ин гуна корҳо ва таъмини эҳтиёҷоти аҳолии деҳот ба таҷҳизоти аз ҷиҳати экологӣ бехатар имконият медиҳад, ки онҳо ба идоракунии захираҳои табиӣ ва мутобиқат ба тағйирёбии иқлим ноил гарданд. Дарки моҳияти ин масъала аз ҷониби аҳолӣ хеле муҳим мебошад. Аз тарафи масъулони лоиҳа дар деҳот ва ҷамоатҳо баргузор кардани тренинг – омӯзиш, ташкили системаи иттилоотии идоракунии дониш ва паҳн намудани ахбори истифодаи методҳои устувори идоракунии замин як қисми аҳолиро ҳавасманд гардонд. Вале ин ҳанӯз кифоя нест.
Мубодилаи таҷриба ва дониш ба сокинони деҳот имконият медиҳад, ки ба методҳои инноватсионӣ гузаранд. Ба воситаи методҳои инноватсионӣ самаранокии истеҳсолоти деҳот беҳтар, таназзули замин камтар мешавад ва устуворӣ ба тағйирёбии иқлим баланд мегардад.
Лоиҳа бо тавонмандии ба даст овардани манфиатҳои муҳими экологӣ, иқтисодӣ ва иҷтимоӣ барои пешгирӣ ва паст кардани эрозияи замин, беҳтар гардидани ҳолати чарогоҳҳо бо усули барқарорсозии биогуногунии экологии чарогоҳҳо,  беҳтар намудани сифати хок ва баланд бардоштани ҳосилнокии заминҳои кишоварзӣ, ҳамчунин, баланд бардоштани таъминоти устувори барқ ва манбаъҳои барқароршаванда, такмили самаранокии истифодабарии захираҳои обӣ ва амсоли инҳо, ки  аз проблемаҳои асосии деҳотанд, таъсири бевосита мерасонад.
Ёдовар мешавем, ки лоиҳа аз ҷониби Кумитаи ҳифзи муҳити зисти назди Ҳукумати ҷумҳурӣ дар доираи Барномаи пилотӣ оид ба мутобиқшавӣ ба тағйирёбии иқлим бо дастгирии Бонки ҷаҳонӣ ва Фонди глобалии экологӣ амалӣ мешавад. Муҳлати татбиқи он то моҳи майи соли 2018 аст.
О. ВАФОБЕКЗОДА, «Ҷумҳурият»


Баёни ақида (0)    Санаи нашр: 23.05.2017    №: 103    Мутолиа карданд: 242
22.06.2017


Вохӯрии Рустами Эмомалӣ ва Улуғбек Розуқулов

Баргузории ҳамоиши соҳибкорони Тоҷикистону Ӯзбекистон

Баррасии таҳкими ҳамкориҳои фарҳангӣ

Тавсеаи муносибатҳо бо Кувайт

Ҷаҳон дар як сатр

Мухолифини Сурия ба президентии Асад дар марҳилаи гузариш ризоият доданд

Дар Филиппин мактабро аз чанги ҷангиён раҳо сохтанд

Шоҳи саудӣ вориси нави тахтро интихоб намуд

Аз боронҳои сел даҳҳо ҳазор ҷопонӣ тарки манзил кард

Дар Қазоқистон ислоҳоти тиб роҳандозӣ мешавад

21.06.2017


Густариши ҳамкориҳо бо Бонки осиёии рушд

Вохӯрӣ бо ҳайати раёсати мубориза бар зидди ҷиноятҳои муташаккил

Тақвияти мубориза алайҳи гардиши ғайриқонунии маводи мухаддир

Ваҳдати миллӣ - бузургтарин дастовард

Ҷаҳон дар як сатр

Кобул нақшаи нави муқовимат бо “Толибон”- ро таҳия мекунад

Таваҷҷуҳи хосаи Фаронса ба озодсозии Раққаи Сурия

Вазъи Афғонистон боиси хавотирии СААД шудааст

Русия ҳама қарзҳои Қирғизистонро бахшид

Чин ва кишварҳои Африқо мубориза бо қашшоқиро баррасӣ менамоянд

20.06.2017


Баистифодадиҳии бузургтарин аквапарки мамлакат

Мулоқот бахшида ба 20-солагии Рӯзи Ваҳдати миллӣ

Муовини сарвазири Ӯзбекистон ба Душанбе омад

Мубодилаи тасдиқномаҳо оид ба бозпас гардондани маҳкумшудагон

"Роҳи Ваҳдат"

Як нишасти муҳим

Ҷаҳон дар як сатр

Португалия: оқибати фоҷиабори сӯхтори ҷангал

Си Ҷинпин: «10 соли наздик барои БРИКС «давраи тиллоӣ» хоҳад шуд»

Соли 2040 дар Замин беш аз нисфи неру барқароршаванда хоҳад гашт

Дар Брюссел музокирот оид ба Брексит оғоз ёфт

Нахустин қатораи мусофирбар аз Душанбе ба Остона расид

Варзиш

19.06.2017


Баррасии масоили тақвияти истеҳсолоти воридотивазкунанда

Мулоқоти Сироҷиддин Аслов ва Ҳю Филпотт


Дар сомонаҳои дигари Тоҷикистон хонед