logo

иқтисод

ПАРВАРИШГОҲ ВА НАҚШИ ОН ДАР ҲИФЗИ ТАБИАТ

Табиат барои инсон манбаи ҳаёт аст. Ҳаёт, рӯзгори инсон ба истифодаи сарватҳои табиӣ вобастагии калон дорад. Аз ин сабаб, истифодаи оқилонаи захираҳои гуногуни табиат омили муҳимтарини беҳтар намудани сатҳи некуаҳволии мардум ва рушди устувори ҷомеа ба ҳисоб меравад.

Табиати Тоҷикистон ғанию рангин буда, ба масъалаи аз маҳвшавӣ нигоҳ доштани намудҳои нодир ва зери таҳдиди нестшавӣ қарордоштаи олами наботот ва ҳайвонот аҳамияти хосса дода мешавад. Соли 1997 Ҷумҳурии Тоҷикистон ба Конвенсияи Созмони Милали Муттаҳид оид ба ҳифзи гуногунии биологӣ пайваст. Дар асоси талаботи ин конвенсия Нақшаи миллии амал оид ба ҳифз ва оқилона истифода бурдани гуногунии биологӣ таҳрезӣ ва бо қарори Ҳукумати Ҷумҳурии Тоҷикистон аз 1 сентябри соли 2003, № 392  тасдиқ гардид.
Айни ҳол дар минтақаҳои гуногуни кишвар ҳудудҳои табиии махсус муҳофизатшаванда таъсис дода шудаанд.  Мақсад аз ташкил намудани онҳо нигоҳ доштани   экосистемаи табиат,  намудҳои набототу ҳайвонҳои нодири кишвар мебошад. Ба ҳудудҳои табиии махсус муҳофизатшаванда мамнуъгоҳҳо, парваришгоҳҳо, боғҳои миллӣ, боғҳои табиӣ, минтақаҳои табиии истироҳатӣ ва дигар минтақаҳои табиии муҳофизатшаванда, ки зиёда аз 22,1 дарсади масоҳати Ҷумҳурии Тоҷикистонро ташкил медиҳанд, дохил мешаванд.
Парваришгоҳ майдони табииест, ки дар ҳудуди он намудҳои нодири олами набототу ҳайвонот ва манзараҳои нотакрори кишварамон нигоҳдорӣ  мешаванд. Фарқияти парваришгоҳ аз мамнуъгоҳ дар он аст, ки дар парваришгоҳ корҳои истеҳсолӣ иҷозат дода мешаванд, вале дар мамнуъгоҳ бошад, баръакс, ин амал мамнуъ мебошад. Дар ҳудуди Тоҷикистон 13 парваришгоҳ ба қайд гирифта шудааст.
Дар шуъбаи табиати Осорхонаи миллии Тоҷикистон диорамаи (намуди, манзараи) парваришгоҳи Даштиҷум, ки онро мутахассисон дар сатҳи баланди касбӣ офаридаанд, ба намоиш гузошта шудааст. Ҳангоми гузар аз назди диорамаи мазкур тамошобин худро  дар олами зебои табиати биҳиштосои кишвари азизамон эҳсос мекунад.
Мавриди зикр аст, ки парваришгоҳи Даштиҷум соли 1972  ташкил шуда, аз  тарафи рости соҳили дарёи Панҷ, ки дар нишебии ҷанубу ғарбии қаторкӯҳи Ҳазратишоҳ аз шимол ба ҷануб ба масофаи 45 км тӯл кашидааст, ҷойгир мебошад. Марзи ҷанубии парваришгоҳ аз сарҳади давлатӣ ва дарёи Панҷ ибтидо мегирад. Масоҳати умумиаш 50,1 ҳазор гектар аст.
Мақсад аз таъсис додану нигоҳдории ин парваришгоҳ дар ҳудуди ИДМ барқарор намудани популятсияи устувор, ҳифз ва барқарор намудани экосистемаҳои вайроншуда, дар навбати аввал ҷангалҳои кӯҳӣ, мебошад. Дар парваришгоҳи Даштиҷум рустаниҳои хеле нодир, назири алафҳои гуногуни субалпӣ, пистазор, арчазор, намудҳои зиёди рустаниҳои дарахтиву буттагӣ ва эндемикӣ, ки аҳамияти махсус доранд, мерӯянд. Дар ин парваришгоҳ 15 намуди ҳайвонҳои нодир нигоҳдорӣ мешаванд, ки аз онҳо 5 намуд муҳрадорон буда, ба Китоби сурхи Тоҷикистон дохил карда шудаанд.
Инсон аз ҳисоби табиат ҳаёт ба cap мебарад ва табиат манбаи таъминоти моддӣ ва маишии инкишофи ҷомеа ба ҳисоб меравад. Омили асосии инкишофи инсоният на ҳукмронӣ ва поймол кардани табиат, балки муносибати оқилонаю беғаразона, ҳифзи тамоми ҷузъҳои олами органикӣ ва ғайриорганикӣ мебошад.
Ҳифз намудан ва нигоҳ доштани олами набототу ҳайвоноти нодир вазифаи муҳими ҳар як сокини мамлакат ба ҳисоб меравад, зеро табиати Тоҷикистон  арзиши ҳаётӣ барои мо ва наслҳои ояндаи мост.
Арафа САЛИМОВА,
сармутахассиси шуъбаи табиати
Осорхонаи миллии Тоҷикистон


Баёни ақида (0)    Санаи нашр: 10.10.2017    №: 211    Мутолиа карданд: 528

13.06.2018


Шиносоии Сарвазири мамлакат бо фаъолияти корхонаҳои пойтахт

12 медали варзишгарони тоҷик дар Ҷоми Ӯзбекистон

Боздиди ҳайати Ӯзбекистон аз НБО Роғун ва мавзеи сайёҳии Варзоб

Ҷаҳон дар як сатр

Вохӯрии таърихӣ - муқаддимаи сулҳ

Дар Муғулистон Маркази байналмилалии тадқиқотии кишварҳои рушдкунанда ташкил шуд

Сарвари Сандуқи байналмилалии асъор аз хатар ба иқтисоди ҷаҳонӣ огоҳ сохт

Бонки миллии Қирғизистон 90 дарсади даромадашро ба давлат медиҳад

12.06.2018


Баргузории ҷаласаи Шӯрои вазирони корҳои хориҷии СААД

Баимзорасии созишномаи ҳамкорӣ

Вазорати маориф ва илм ба ҷадвали санҷишу имтиҳонҳо тағйирот ворид кард

Баистифодадиҳии корхонаи коркарди санги хоро

Ҷаҳон дар як сатр

СААД ба Тоҷикистон дар таҳкими марз бо Афғонистон ёрӣ мерасонад

Дар Чин сафари Путинро комёбии мутлақ унвон карданд

Баррасии вазъи Афғонистон, Сурия ва Корея дар Алмаато

Мирзиёев хостори "долони озод"-и тиҷоратии СҲШ шуд

Минск аз Чин 800 миллион юан ёрии ройгон мегирад

08.06.2018


Мулоқоти Сироҷиддин Муҳриддин ва Никлас Линдквист

Форуми байналмилалии рушди сармояи инсонӣ баргузор мешавад

Иди саиди Фитр дар Тоҷикистон 15 июн таҷлил мегардад

Муҳлати бақайдгирии шаҳрвандони хориҷӣ аз 3 то 10 рӯзи корӣ тамдид шуд

Як вохӯрии судманд

РАШТ. Бунёду азнавсозии муассисаҳои таълимӣ вусъат мегирад

МОҲӢ. Афзоиши истеҳсол

Тақвими бозиҳои Ҷоми ҷаҳон

07.06.2018


Баргузории ҷаласаи навбатии кумитаи тадорукот

Мулоқоти Сироҷиддин Муҳриддин бо Алӣ Муборак ал-Муҳаннадӣ

Корхонаи парандапарварӣ ба истифода дода хоҳад шуд

Тоҷикистон боз дар мақоми аввал

ХАТЛОН. Рафти кишти такрорӣ бад нест, аммо...

Ҷаҳон дар як сатр

Путин зарурати рушддиҳии технологияҳои рақамиро таъкид кард

Ба Афғонистон низомиёни Амороти Муттаҳидаи Араб ва Қатар меоянд


Дар сомонаҳои дигари Тоҷикистон хонед