logo

фарҳанг

МАХЗАНИ ИЛМУ ҲУНАР

Китобхонаи вилоятии оммавии ба номи Тошхоҷа Асирӣ яке аз бонуфузтарин марказҳои хизматрасонии фарҳангӣ дар вилояти Суғд ба шумор меравад. Ҳамзамон, он куҳантарин китобхона дар кишвар маҳсуб меёбад. Имсол ба таъсиси он 100 сол пур мешавад.
Таърихи таъсисёбии китобхона ба соли 1917 рост меояд. 12 марти соли 1917 ҳамоиши панҷуми депутатҳои Гарнизони ҳарбии аскарони шӯравӣ дар шаҳри Хуҷанд баргузор шуд, ки дар он қарори таъсис додани китобхона қабул гардид. Хазинаи китобхонаи навтаъсис худи ҳамон моҳ бо рӯзномаву маҷалла ва китобчаҳои мазмунан сиёсӣ пур шуд. Шумораи аввалини рӯзномаи «Известия» низ ба дасти хонандагон - аскарон тавассути ҳамин китобхона расид. Баъди як моҳ аз китобхонаи шаҳри Тошкент 150 адад китоби дигар оварданд. Минбаъд адабиёти зарурӣ аз шаҳрҳои Москва ва Петроград дастрас мегардид.
Китобхона дар Хонаи озодӣ ҷойгир шуда, мудири нахустини он Червинский таъйин гашт. Аз 1 январ то 1 августи соли 1919 барои ба махзани китобхона ворид кардани адабиёти зарурӣ 33 560 рубл ва барои дастуру раҳнамоҳо 27 447 рубл маблағ сарф гардид. Бино ба иттилои Корманди шоистаи санъати Тоҷикистон Н. Морозов ва профессор А. Дун соли 1924 китобхона шаҳрӣ шуда, дар назди клуби 1 - уми май ҷойгир мешавад. Аз соли 1927 он ҳамчун китобхонаи марказӣ ва дастурдеҳ бо китобхонаҳои ноҳияҳои Хуҷанд, Нов, Ашт, Конибодом ва Исфара ҳамкорӣ мекард.
Шӯрои шаҳри Хуҷанд барои вусъат бахшидани корҳои китобдориву китобшиносӣ корҳои зиёдеро анҷом дод. Дар натиҷа, бинои китобхонаи марказии шаҳрӣ калонтар ва дар он аввалин толори хониш кушода шуд.
Дар солҳои Ҷанги дуюми ҷаҳон низ (1939 – 1945) ҳам китобхона аз фаъолият намонд. Китобдорон ба аскарону афсарони дар госпиталҳои ҳарбии шаҳр буда, китоб мекашонданд. Соли 1947 китобхонаи шаҳрӣ ба вилоятӣ табдил ёфта, соли 1949 онро ба бинои нав кӯчониданд.  Махзани китобхона дар соли 1959 ба 123 ҳазор нусха расонда шуд.
Мутахассисони маҳаллӣ низ дар он ба фаъолият шурӯъ карданд. Соли 1961 А. Маҳкамов дар вазифаи мудири китобхона, О.Додохоҷаева ва М. Умарова  мудири  шуъба,            О. Неъматова ва дигарон китобдор шуда кор мекарданд.
Ҳамасола фонди он ғанӣ мегардид. Танҳо дар соли 1987 ба хазинаи китобхонаи вилоятӣ 13 ҳазор нусха китоб, 416 номгӯйи рӯзномаву маҷаллаҳо ворид гардида, аз он зиёда аз 10 ҳазор хонанда истифода бурд.
Дар солҳои Истиқлолияти давлатӣ ба ҳайати кории китобхона шомил шудани Нависандаи халқии Тоҷикистон Муҳиддин Хоҷазод, нависандаву рӯзноманигор Аҳмадҷони Хистеварзӣ, таърихшинос Эҳсон Оқилов, адабиётшиносон Нуралӣ Нуров, Баҳром Мирсаидов ва Тайиба Бобоева дар таърихи  китобхонаи вилоятӣ саҳифаҳои навро боз намуд.
Айни замон бинои чаҳорошёнаи китобхона тамоми шароитҳои кориро доро мебошад. Он таҳхонаҳои калон барои нигаҳдории китобҳо низ дорад. Дар ошёнаи якум шуъбаҳои техникӣ ва кишоварзию нигаҳдории китобҳо ҷойгир шудаанд. Шуъбаҳои хизматрасонӣ, маълумотдиҳӣ - библиографӣ, табъу нашр, дастхатҳо ва нашрияҳои нодир, китобхона - филилали № 7, толори маҷлис, шуъбаи илмӣ - методӣ ва дафтарҳои маъмурӣ дар ошёнаи дувум воқеъ гардидаанд. Дар ошёнаи сеюм бошад, шуъбаҳои электронӣ, толори хониш, адабиёти хориҷӣ, феҳристҳо, санъат, адабиёти бачагона (китобхона - филиали № 8) мавқеъ доранд. Ду шуъба - матбуоти даврӣ ва адабиёти тиббӣ дар ошёнаи чаҳорум барои истифодабарандагон хизмат мерасонанд.
Сафар ЭРКАЕВ,
дотсенти Донишгоҳи давлатии Хуҷанд ба номи Б. Ғафуров


Баёни ақида (0)    Санаи нашр: 15.11.2017    №: 233    Мутолиа карданд: 1034

18.01.2019


Таҳдидҳои асосӣ ба иқтисоди ҷаҳонӣ номбар шуданд

Гумонбари омодасозии ҳамла ба Қасри сафед ба даст афтод

Дар Чин қаллобонро барои фиреб ҳабси абад карданд

29 миллион сом зарари собиқадорони сохта

Ҷаҳон дар як сатр

17.01.2019


Тамдиди шартномаи ФФТ бо "Сомон Эйр"

60 ДАРАҶА ХУНУКӢ ВА ДАВИ 50 - КИЛОМЕТРАИ ЭКСТРЕМАЛИ МОЛДАВӢ

16.01.2019


Пирӯзии мунтахаби Тоҷикистон бар Эрон

ҶАҲОН ДАР ЯК САТР

Роҳандозии моратории дусола дар Тоҷикистон

Нақшаи Brexit дар парламенти Британия рад карда шуд

Кремл роҳи ҳалли буҳрони Украинаро пешниҳод намуд

Ифтитоҳи онлайн-донишгоҳ барои гурезаҳо дар Италия

15.01.2019


Ҷаласаи ҷамъбастӣ таҳти раёсати муовини Сарвазири мамлакат

Вохӯрии Сироҷиддин Муҳриддин бо Абдулазиз Комилов

Ёдгор Файзов: «Соли 2018 соли таҳкими волоияти қонун дар Бадахшон буд»

ХУҶАНД. 1548 медали варзишгарон дар як сол

ҶАҲОН ДАР ЯК САТР

Созишномаи сулҳ – мавзӯи асосии мулоқоти Путин ва Абэ хоҳад шуд

Савдои хориҷии Чин соли 2018 натиҷаи рекордӣ нишон дод

Дар Алмаато гурӯҳи хориҷиёни террорист боздошт шуд

То соли 2024 аҳолии Қирғизистон бо оби ошомиданӣ пурра таъмин мешавад

10.01.2019


Дар Саразм осорхона ва меҳмонхонаи замонавӣ бунёд мешаванд

Вохӯрии Парвиз Давлатзода бо Владимир Норов

Ҷаласаи Шӯрои кор бо ҷавонон

“ГАНҶИ СУХАН” – маҳфили адибпарвар

РӮШОН. Ифтитоҳи маркази дуошёнаи савдо

Муҳаммад Салоҳ – беҳтарин футболбози Африқо

ҶАҲОН ДАР ЯК САТР

Самарқанд мизбони нахустмулоқоти «Ҳиндустон – Осиёи Марказӣ»

Баргардондани 47 шаҳрванди Қазоқистон аз Сурия

Остона ба гузарондани Ҳамоиши ҷаҳонии туризми шаҳрӣ омодагӣ мегирад

Дар Беларус бори нахуст ҳукми қатл содир шуд

09.01.2019


Таҷлили 110 - солагии аллома Бобоҷон Ғафуров


Дар сомонаҳои дигари Тоҷикистон хонед