logo

фарҳанг

МАХЗАНИ ИЛМУ ҲУНАР

Китобхонаи вилоятии оммавии ба номи Тошхоҷа Асирӣ яке аз бонуфузтарин марказҳои хизматрасонии фарҳангӣ дар вилояти Суғд ба шумор меравад. Ҳамзамон, он куҳантарин китобхона дар кишвар маҳсуб меёбад. Имсол ба таъсиси он 100 сол пур мешавад.
Таърихи таъсисёбии китобхона ба соли 1917 рост меояд. 12 марти соли 1917 ҳамоиши панҷуми депутатҳои Гарнизони ҳарбии аскарони шӯравӣ дар шаҳри Хуҷанд баргузор шуд, ки дар он қарори таъсис додани китобхона қабул гардид. Хазинаи китобхонаи навтаъсис худи ҳамон моҳ бо рӯзномаву маҷалла ва китобчаҳои мазмунан сиёсӣ пур шуд. Шумораи аввалини рӯзномаи «Известия» низ ба дасти хонандагон - аскарон тавассути ҳамин китобхона расид. Баъди як моҳ аз китобхонаи шаҳри Тошкент 150 адад китоби дигар оварданд. Минбаъд адабиёти зарурӣ аз шаҳрҳои Москва ва Петроград дастрас мегардид.
Китобхона дар Хонаи озодӣ ҷойгир шуда, мудири нахустини он Червинский таъйин гашт. Аз 1 январ то 1 августи соли 1919 барои ба махзани китобхона ворид кардани адабиёти зарурӣ 33 560 рубл ва барои дастуру раҳнамоҳо 27 447 рубл маблағ сарф гардид. Бино ба иттилои Корманди шоистаи санъати Тоҷикистон Н. Морозов ва профессор А. Дун соли 1924 китобхона шаҳрӣ шуда, дар назди клуби 1 - уми май ҷойгир мешавад. Аз соли 1927 он ҳамчун китобхонаи марказӣ ва дастурдеҳ бо китобхонаҳои ноҳияҳои Хуҷанд, Нов, Ашт, Конибодом ва Исфара ҳамкорӣ мекард.
Шӯрои шаҳри Хуҷанд барои вусъат бахшидани корҳои китобдориву китобшиносӣ корҳои зиёдеро анҷом дод. Дар натиҷа, бинои китобхонаи марказии шаҳрӣ калонтар ва дар он аввалин толори хониш кушода шуд.
Дар солҳои Ҷанги дуюми ҷаҳон низ (1939 – 1945) ҳам китобхона аз фаъолият намонд. Китобдорон ба аскарону афсарони дар госпиталҳои ҳарбии шаҳр буда, китоб мекашонданд. Соли 1947 китобхонаи шаҳрӣ ба вилоятӣ табдил ёфта, соли 1949 онро ба бинои нав кӯчониданд.  Махзани китобхона дар соли 1959 ба 123 ҳазор нусха расонда шуд.
Мутахассисони маҳаллӣ низ дар он ба фаъолият шурӯъ карданд. Соли 1961 А. Маҳкамов дар вазифаи мудири китобхона, О.Додохоҷаева ва М. Умарова  мудири  шуъба,            О. Неъматова ва дигарон китобдор шуда кор мекарданд.
Ҳамасола фонди он ғанӣ мегардид. Танҳо дар соли 1987 ба хазинаи китобхонаи вилоятӣ 13 ҳазор нусха китоб, 416 номгӯйи рӯзномаву маҷаллаҳо ворид гардида, аз он зиёда аз 10 ҳазор хонанда истифода бурд.
Дар солҳои Истиқлолияти давлатӣ ба ҳайати кории китобхона шомил шудани Нависандаи халқии Тоҷикистон Муҳиддин Хоҷазод, нависандаву рӯзноманигор Аҳмадҷони Хистеварзӣ, таърихшинос Эҳсон Оқилов, адабиётшиносон Нуралӣ Нуров, Баҳром Мирсаидов ва Тайиба Бобоева дар таърихи  китобхонаи вилоятӣ саҳифаҳои навро боз намуд.
Айни замон бинои чаҳорошёнаи китобхона тамоми шароитҳои кориро доро мебошад. Он таҳхонаҳои калон барои нигаҳдории китобҳо низ дорад. Дар ошёнаи якум шуъбаҳои техникӣ ва кишоварзию нигаҳдории китобҳо ҷойгир шудаанд. Шуъбаҳои хизматрасонӣ, маълумотдиҳӣ - библиографӣ, табъу нашр, дастхатҳо ва нашрияҳои нодир, китобхона - филилали № 7, толори маҷлис, шуъбаи илмӣ - методӣ ва дафтарҳои маъмурӣ дар ошёнаи дувум воқеъ гардидаанд. Дар ошёнаи сеюм бошад, шуъбаҳои электронӣ, толори хониш, адабиёти хориҷӣ, феҳристҳо, санъат, адабиёти бачагона (китобхона - филиали № 8) мавқеъ доранд. Ду шуъба - матбуоти даврӣ ва адабиёти тиббӣ дар ошёнаи чаҳорум барои истифодабарандагон хизмат мерасонанд.
Сафар ЭРКАЕВ,
дотсенти Донишгоҳи давлатии Хуҷанд ба номи Б. Ғафуров


Баёни ақида (0)    Санаи нашр: 15.11.2017    №: 233    Мутолиа карданд: 1083

22.04.2019


НИММАРАФОНИ БАЙНАЛМИЛАЛИИ ДУШАНБЕ. Фенти Тилахан дар мақоми аввал

Ваҳдат ҳусни тоза мегирад

ХОРУҒ. Бунёди бинои шабакаи ёрии таъҷилӣ

19.04.2019


Вохӯрии Сироҷиддин Муҳриддин бо Жан - Батист Лемуан

Пойтахт ба таҷлили Рӯзи Ғалаба омодагӣ мебинад

Масоили рушди соҳаи маориф матраҳ гардид

Дар Донишгоҳи давлатии Данғара конфронси ҷумҳуриявӣ доир мешавад

Душанбе варзишгарони 15 кишварро ба ҳам меорад

Ҷаҳон дар як сатр

18.04.2019


ҶОМИ АФК. Пирӯзии "Хуҷанд" ва мусовии "Истиқлол"

МУЪМИНОБОД. 221 иншоот дар се сол

РАШТ. Боғистон доман паҳн мекунад

17.04.2019


БУҶЕТИ ДАВЛАТӢ . Ба қонун иловаҳо ворид шуданд

ДМТ. Як нишасти муҳим

Хонандагони Душанбе пешсафи олимпиадаҳои ҷумҳуриявӣ

Армуғон барои дӯстдорони ҷуғрофия

ҶОМИ ОСИЁ. Паҳлавонони тоҷик соҳиби 5 медал

Ҷаҳон дар як сатр

16.04.2019


Вохӯрии Саидзода Зоҳир Озод бо Аскар Таҷибаев

Баррасии масоили мубрам

Ҳамоиш бахшида ба оғози расмии Солҳои рушди деҳот, сайёҳӣ ва ҳунарҳои мардумӣ

Калонтарин тайёра дар дунё ба ҳаво хест

Дар Қазоқистон онлайн-қаллобон фаъол мешаванд

Дар СММ аз манфиати лоиҳаи «Камарбандҳо ва роҳҳо» сухан рафт

Аз таркиш дар Афғонистон ҳафт кӯдак ҳалок гашт

Филмҳои ду коргардони тоҷик барои Фестивали кинои мусалмонӣ интихоб шуданд

Ҷаҳон дар як сатр

БОКС. Иштироки варзишгарони тоҷик дар Чемпионати Осиё

12.04.2019


Бо иштироки Сарвазири мамлакат дар шаҳри Кӯлоб як қатор иншоот ба истифода дода шуд

Ҷаласаи Шӯрои ҳамоҳангсозони миллии давлатҳои аъзои СҲШ

Форуми байналмилалии рушди сармояи инсонӣ доир мегардад

ЧЕМПИОНАТИ ОСИЁ – 2019 ОИД БА ФУТЗАЛ. Рақибони Тоҷикистон муайян гаштанд

"Кашшофи падидаҳои наврас"

НОҲИЯИ РӮДАКӢ . Сафи соҳибкорони ватандӯст меафзояд


Дар сомонаҳои дигари Тоҷикистон хонед