logo

фарҳанг

ЁДНОМАИ ФАРЗАНДОНИ ДИЛОВАРИ ТОҶИК

(Дар ҳошияи китоби Умари Шерхон. Пурдил. – Душанбе: Шарқи озод, 2015. – 448 с.)
Умари Шерхон рӯзгор ва диловарии ҷавонмардони тоҷикро, ки дар размгоҳҳои Ҷанги Бузурги Ватании солҳои 1941 - 1945 баҳри дифои Ватан аз фашизми Олмон ҷон дар каф мубориза бурдаанд, мавриди омӯзиш қарор дода, ҳосили онро дар шакли китоб ба табъ расонд.
Ин китоб «Пурдил» ном дошта, аз ду фасл: «Хотира берун аз иродати ҳақ аст» ва «Аз изтироб то нӯшбод» иборат мебошад. Унвони китоб ба мундариҷаи нигоштаҳо ва хислату рафтори қаҳрамонони он басо мувофиқ омадааст. Воқеан, тамоми қаҳрамонони асар ҷасуру далер ва дар роҳи ҳифзи ватан ва ободии он ҷоннисоранд. Инҳо собиқадорони ҷангу меҳнат Неъмат Қарабоев, Исмат Шарифов, Сафар Амиршоев, Ҳаким Мирисматов, Ҳасан Тағоев, Бозори Нағзибек,  Ғаюр Сафаров, Ашӯр Акобиров, Одина Салим ва дигарон мебошанд, ки имрӯз аксарашон дар қайди ҳаёт нестанд. Зумрае дар муборизаҳои зидди душман шаҳид шудаанду зумраи дигар баъд аз ҷанг ба ҳаёти осоишта баргашта, бо меҳнати созандаи худ дар пешрафти соҳаҳои гуногуни хоҷагии халқ низ ҷонбозиҳо намудаанд.
Қаҳрамонҳои асар аз деҳоти гуногуни Тоҷикистонанд. Муаллиф дар шинохти онҳо хеле талош кардааст, бо баъзеашон ҳамсуҳбатӣ насибаш гардида, баъзе лаҳзаҳои ҳаёташонро бевосита мушоҳида намуда, дар бораашон маводи зиёди таърихиву ҳуҷҷатӣ ҷамъ овардааст. Бо истифодаи ҳамаи ин имкон нигоштаҳои ӯ ҷанбаи воқеӣ, ҳақиқати ҳол, маълумоти тарҷумаиҳолӣ, факту далелҳои рақамӣ ва оҳанги иҷтимоӣ афзалият пайдо мекунад ва чеҳраи аслии фарзандони шуҷоатманди ватан ҷилвагар мешавад. Дар баробари ин, нигоранда барои ҷолибияти сухан ва муассирии гуфтор аз тасвирҳои публитсистӣ ва мисраъҳои шеърии гуногун истифода мебарад, ки дар хонданбоб гардидани асарҳо бе таъсир намондааст. Ба ибораи дигар, ҳамбастагии воқеияти ҳақиқӣ, асноди таърихӣ ва маърифату тахайюли муаллиф боис гардида, ки ин корнамоиҳо дар шакли образҳои мукаммали публитсистӣ зуҳур ёбанд.
Фасли дуюми асар хусусияти қомусӣ дорад. Дар он доир ба фарзандони диловари тоҷик қаҳрамонони Иттифоқи Советӣ Домулло Азизов, Сафар Амиршоев, Фатҳулло Аҳмадов, Урунбек Ёқубов, Ҳодӣ Кенҷаев, Неъмат Қарабоев, Ҳайдар Қосимов ва дигарон маълумот дода шудааст. Китоб ба омӯзгорони ҷавон, ки тарбияи насли наврасро ба дӯш доранд, дар роҳи тарбияи ҳисси ватандӯстиву арҷгузорӣ ба меҳнат ҳамчун манбаи пурғановат метавонад хидмат кунад.
«Пурдил» на танҳо аз корнамоиҳо ва ҷоннисориҳои фарзандони диловари тоҷик нақл мекунад, балки баъзе мақолоти он ҷанбаи таҳқиқӣ низ доранд. Муаллиф кӯшиш намудааст, ки дар баробари ба маълумоти маъмул иктифо намудан иттилооти навро ҷустуҷӯ намояд. Аз ҷумла, мутолиаи китоб нишон медиҳад, ки «Дар ҷанги зидди фашистони гитлерӣ аз Тоҷикистон зиёда аз 300 ҳазор нафар ҷавонмардон баҳри дифои давлати хеш бархостаанд. Баъди ҷанг наздики 100 ҳазор нафар ба зодбуми хеш барнагаштанд, 66 нафар Қаҳрамони Иттифоқи Советӣ шудаанд, 22 нафар ба се дараҷаи ордени «Шараф» қадр гардидаанд.
Ин асар хусусияти хос дорад, дар он на танҳо бо корнамоиҳои ҷанговарони тоҷик ва комёбиҳои меҳнатии ҷанговарони собиқ шинос мешавем, балки доир ба вазъияти солҳои ҷанг, омодагии ҳарбии артиши шӯравӣ, мафҳумҳои марбут ба артиш, таъсиси мукофотҳои ҷангӣ, тантанаҳои ғалаба, сухани табрикии  пешвоёни артиш ва амсоли ин маълумоти фаровонеро метавон пайдо кард.
«Пурдил»-ро китоби ҷангнома метавон номид, ҷангномае, ки аз шарафу номуси ватандории гузаштагон нақл мекунад, ба корнамоиҳои эшон эҳтиром мегузорад, далериву шуҷоатмандӣ ва бошарафию ҳимматбаландиро талқин месозад, шукргузорӣ ба зиндагии осоиштаро ҳушдор медиҳад.
Мурод МУРОДӢ,
Профессор


Баёни ақида (0)    Санаи нашр: 07.05.2018    №: 89    Мутолиа карданд: 344

21.01.2019


Фестивали байналмилалии «Наврӯз – мероси фарҳангии сайёҳӣ» баргузор хоҳад шуд

"Парасту - 2019" – ҷашнвораи ҷумҳуриявии театрҳои касбӣ

ҶАҲОН ДАР ЯК САТР

Баргузории ҷашнвораи байналмилалии «Рӯзи барф» дар Калуга

Дар Арабистони Саудӣ ҷалби бонувон ба корҳои ҷамъиятӣ меафзояд

Соли 2018 прокуратураи Қазоқистон ба буҷети кишвар $90 миллион талофӣ кард

Дар Тошканд хазинаи қадима ёфт шуд

Дороии 26 шахси сарватмандтарини дунё ба даромади 3,8 миллиард ниёзманд баробар аст

18.01.2019


Таҳдидҳои асосӣ ба иқтисоди ҷаҳонӣ номбар шуданд

Гумонбари омодасозии ҳамла ба Қасри сафед ба даст афтод

Дар Чин қаллобонро барои фиреб ҳабси абад карданд

29 миллион сом зарари собиқадорони сохта

Ҷаҳон дар як сатр

17.01.2019


Тамдиди шартномаи ФФТ бо "Сомон Эйр"

60 ДАРАҶА ХУНУКӢ ВА ДАВИ 50 - КИЛОМЕТРАИ ЭКСТРЕМАЛИ МОЛДАВӢ

16.01.2019


Пирӯзии мунтахаби Тоҷикистон бар Эрон

ҶАҲОН ДАР ЯК САТР

Роҳандозии моратории дусола дар Тоҷикистон

Нақшаи Brexit дар парламенти Британия рад карда шуд

Кремл роҳи ҳалли буҳрони Украинаро пешниҳод намуд

Ифтитоҳи онлайн-донишгоҳ барои гурезаҳо дар Италия

15.01.2019


Ҷаласаи ҷамъбастӣ таҳти раёсати муовини Сарвазири мамлакат

Вохӯрии Сироҷиддин Муҳриддин бо Абдулазиз Комилов

Ёдгор Файзов: «Соли 2018 соли таҳкими волоияти қонун дар Бадахшон буд»

ХУҶАНД. 1548 медали варзишгарон дар як сол

ҶАҲОН ДАР ЯК САТР

Созишномаи сулҳ – мавзӯи асосии мулоқоти Путин ва Абэ хоҳад шуд

Савдои хориҷии Чин соли 2018 натиҷаи рекордӣ нишон дод

Дар Алмаато гурӯҳи хориҷиёни террорист боздошт шуд

То соли 2024 аҳолии Қирғизистон бо оби ошомиданӣ пурра таъмин мешавад

10.01.2019


Дар Саразм осорхона ва меҳмонхонаи замонавӣ бунёд мешаванд

Вохӯрии Парвиз Давлатзода бо Владимир Норов

Ҷаласаи Шӯрои кор бо ҷавонон

“ГАНҶИ СУХАН” – маҳфили адибпарвар


Дар сомонаҳои дигари Тоҷикистон хонед