logo

иқтисод

ЧЕНАК ИХТИРОИ НАХУСТИНИ ИНСОН АСТ

20 майи соли 1875 дар конфронси дипломатӣ намояндагони 17 давлат Созишномаи метриро ба имзо расонданд. Ин аввалин созишномаи байнидавлатӣ дар соҳаи метрология буд. Айни замон, ба созишномаи мазкур 70 давлат ҳамроҳ шудааст.
Созишномаи метрӣ ба пешрафти илмӣ-техникии ҷаҳонӣ таъсири неки худро гузошт. Маҳз тавассути он системаи метрии андозаҳо ва, баъдтар, системаи байналмилалии воҳидҳо созмон ёфт, ки дар асоси он системаи байналмилалии ченак таъсис гардида, амал мекунад.
Таърихи ташаккули метрологияи тоҷик аз давраи тараққиёти давлати Сомониён сарчашма мегирад. Яке аз девонҳои давлати Сомониён девони Муҳтасиб ном дошт.  Дар ин бора аллома Бобоҷон Ғафуров дар асари худ «Тоҷикон» нигоштааст: «Девони Муҳтасиб ба бозор, тарозу, молҳои фурӯши барзгарон ва пешаварон назорат мекард. Вай метавонист фурӯши молҳои қалб ва номатлубро боздорад ва ба нархи гарон фурӯхтани маҳсулотро манъ кунад. Ин девон тадриҷан ба ахлоқи мардум, масҷидравӣ ва истеъмоли машрубот низ назорат мекардагӣ шуд. Шаҳре набуд, ки муҳтасиби худро надошта бошад».
Дар даврони баъди давлати Сомониён ва зуҳури дигар давлатҳои Осиёи Марказӣ ва, баъдтар, дар давраи Аморати Бухоро одамон дар фаъолияти рӯзмарраи худ, ҳангоми ҳисобу китоби байниҳамдигарӣ дар бозорҳо, сохтмон, харидуфурӯши маводи қиматбаҳо ва ғайра аз воҳидҳои ченкунии гуногун, ба монанди пуд, ман, мил, фарсанг, мисқол, газ ва ҳоказо истифода мебурданд. 
Замони Иттиҳоди Шӯравӣ аввалин маротиба соли 1926 баъди ба тасвиб расидани қарори Ҳукумати Ҷумҳурии Мухтори Шӯравии Сотсиалистии  Тоҷикистон «Дар бораи ташкил намудани шуъбаҳои муваққатии санҷиши воситаҳои ченак» аввал дар шаҳри Хуҷанд ва сипас дар шаҳри Душанбе филиалҳои хадамоти метрологӣ - Палатаи ченаку  вазни шаҳри Тошканд таъсис дода шуда, соли 1929 он ба хадамоти мустақили давлатии метрологӣ - Палатаи ченаку вазн  табдил дода шуд.
Ин як шуъбаи хурди санҷишӣ давоми мавҷудияти худ пайваста рушду равнақ ёфта, то солҳои 90-уми асри гузашта аллакай ҳамчун Маркази стандартизатсия, метрология ва сертификатсия на фақат дар шаҳри Душанбе, балки дар ҳамаи марказҳои маъмурии вилоятҳои ҷумҳурӣ – Хуҷанд, Қӯрғонтеппа (ҳоло Бохтар), Кӯлоб ва Хоруғ зерсохторҳои худро таъсис дода, фаъолият мекард.
Баъди соҳибистиқлол шудани Ҷумҳурии Тоҷикистон фаъолияти «Тоҷикстандарт» дар самтҳои стандартизатсия, метрология, сертификатсия ва нозироти савдо мунтазам такмил ёфт. Имрӯз «Тоҷикстандарт»  қудрат дорад, масъалаҳои  ба тамоми самтҳои фаъолияти Шӯрои байнидавлатии Иттиҳоди Давлатҳои Мустақил оид ба стандартизатсия, метрология ва сертификатсия  вобастаро мустақилона ҳаллу фасл намояд. Агентии «Тоҷикстандарт» аъзои ташкилотҳои бонуфузи байналмилалӣ ва минтақавӣ, аз қабили ИСО (ISO), МОЗМ (OIML), МГС (EASC), СООМЕТ ва як қатор ташкилотҳои дигар мебошад.
Ҳамкориҳои хадамоти метрологии агентии «Тоҷикстандарт» бо институтҳои метрологии Ҷумҳурии Мардумии Чин, Федератсияи Русия, Беларус, Қазоқистон, Ӯзбекистон, Қирғизистон, Олмон ва давлатҳои дигар сол ба сол рушд меёбад. Айни замон дар асоси Созишномаи ҳамкориҳои метрологӣ бо   Институти физикаю техникаи Олмон сохтмон ва азнавсозии озмоишгоҳи эталонҳои вазн идома дорад. Баъди анҷоми он хадамоти метрологии агентӣ имконият пайдо менамояд, ки дар муқоисаҳои байнилаборатории байналмилалӣ Тоҷикистонро муаррифӣ намояд.
Ҷӯрахон Раҳимзода, сардори раёсати таъминоти метрологии
воситаҳои ченаки   агентии «Тоҷикстандарт»


Баёни ақида (0)    Санаи нашр: 18.05.2018    №: 98    Мутолиа карданд: 392

21.08.2019


Путин 4 сентябр бо Сарвазири Ҳиндустон музокирот мегузаронад

Амири Қатар даъвати Путинро ба ФИБП пазируфт

Даҳ ҳазор нафар бинобар сӯхтор дар пойтахти Бангладеш бе сарпаноҳ монд

Токио имкони ба мадор баровардани радифҳои ҳарбиро баррасӣ дорад

Ҷаҳон дар як сатр

ШИНОВАРӢ. Варзишгарони тоҷик ба Чемпионати ҷаҳон рафтанд

19.08.2019


Баррасии асосноккунии техникиву иқтисодии роҳи Қалъаи Хумб – Ванҷ

Баргузории ҳамоиши "Ҷавонони эҷодкор – парчамбардорони миллат ва пайравони Пешвои миллат"

15.08.2019


Муносибатҳои Ҳиндустон ва ҶМЧ бояд суботи ҷаҳонро таъмин созанд

Дар Япония бар асари гармии ҳаво наздики 13 ҳазор кас бистарӣ шуд

Мулоқоти сарони Россия, Эрон ва Туркия моҳи сентябр доир мешавад

Ҷаҳон дар як сатр

05.08.2019


Ҷаҳон дар як сатр

01.08.2019


Вохӯрии Сироҷиддин Муҳриддин бо Кан Ҷе - квон

Масоили муҳоҷират матраҳ гардид

Фестивали яхмос ва обҳои ташнагишикан дар Душанбе

АКАДЕМИЯИ ИЛМҲО. Аз таъсиси маркази тарҷума то ҷашни Саразм

64 дарсади зарари молиявӣ барқарор шуд

ШАҲРИ ТУРСУНЗОДА. Корҳои ободонӣ вусъат мегиранд

ҲИСОР. Саноатикунонӣ дар мадди аввал

ФАЙЗОБОД. Афзоиши истеҳсоли маҳсулоти кишоварзӣ

НОҲИЯИ РӮДАКӢ. Саноат рӯ ба беҳбудӣ дорад

ДДТТ. Нуфузи байналмилалӣ меафзояд

Ҷаҳон дар як сатр

30.07.2019


Фестивали тобистонаи Душанбе доир мешавад

Мулоқоти Шодихон Ҷамшед бо Хуанг Деҳаи

Соҳибкорони ватанию хориҷӣ дар Бадахшон ҷамъ меоянд

БЕҲСОЗИИ ТАЪМИНОТ БО ОБ. Барои он зиёда аз 27 миллион ҷудо гардид

ШАҲРИНАВ. 160 иншооти ҷашнӣ ба истифода дода шуд

Трамп то интихоботи соли 2020 артишашро аз Афғонистон бароварданист

Душанбе 80 шаҳрванди Афғонистонро, ки дар Тоҷикистон ҳукм гирифтааст, ба Кобул истирдод намуд

Ҷаҳон дар як сатр

29.07.2019


ҲИФЗИ ИҶТИМОӢ. Як нишасти муҳим

ДУШАНБЕ. Рушди саноат дар мадди аввал


Дар сомонаҳои дигари Тоҷикистон хонед