logo

иқтисод

ЧЕНАК ИХТИРОИ НАХУСТИНИ ИНСОН АСТ

20 майи соли 1875 дар конфронси дипломатӣ намояндагони 17 давлат Созишномаи метриро ба имзо расонданд. Ин аввалин созишномаи байнидавлатӣ дар соҳаи метрология буд. Айни замон, ба созишномаи мазкур 70 давлат ҳамроҳ шудааст.
Созишномаи метрӣ ба пешрафти илмӣ-техникии ҷаҳонӣ таъсири неки худро гузошт. Маҳз тавассути он системаи метрии андозаҳо ва, баъдтар, системаи байналмилалии воҳидҳо созмон ёфт, ки дар асоси он системаи байналмилалии ченак таъсис гардида, амал мекунад.
Таърихи ташаккули метрологияи тоҷик аз давраи тараққиёти давлати Сомониён сарчашма мегирад. Яке аз девонҳои давлати Сомониён девони Муҳтасиб ном дошт.  Дар ин бора аллома Бобоҷон Ғафуров дар асари худ «Тоҷикон» нигоштааст: «Девони Муҳтасиб ба бозор, тарозу, молҳои фурӯши барзгарон ва пешаварон назорат мекард. Вай метавонист фурӯши молҳои қалб ва номатлубро боздорад ва ба нархи гарон фурӯхтани маҳсулотро манъ кунад. Ин девон тадриҷан ба ахлоқи мардум, масҷидравӣ ва истеъмоли машрубот низ назорат мекардагӣ шуд. Шаҳре набуд, ки муҳтасиби худро надошта бошад».
Дар даврони баъди давлати Сомониён ва зуҳури дигар давлатҳои Осиёи Марказӣ ва, баъдтар, дар давраи Аморати Бухоро одамон дар фаъолияти рӯзмарраи худ, ҳангоми ҳисобу китоби байниҳамдигарӣ дар бозорҳо, сохтмон, харидуфурӯши маводи қиматбаҳо ва ғайра аз воҳидҳои ченкунии гуногун, ба монанди пуд, ман, мил, фарсанг, мисқол, газ ва ҳоказо истифода мебурданд. 
Замони Иттиҳоди Шӯравӣ аввалин маротиба соли 1926 баъди ба тасвиб расидани қарори Ҳукумати Ҷумҳурии Мухтори Шӯравии Сотсиалистии  Тоҷикистон «Дар бораи ташкил намудани шуъбаҳои муваққатии санҷиши воситаҳои ченак» аввал дар шаҳри Хуҷанд ва сипас дар шаҳри Душанбе филиалҳои хадамоти метрологӣ - Палатаи ченаку  вазни шаҳри Тошканд таъсис дода шуда, соли 1929 он ба хадамоти мустақили давлатии метрологӣ - Палатаи ченаку вазн  табдил дода шуд.
Ин як шуъбаи хурди санҷишӣ давоми мавҷудияти худ пайваста рушду равнақ ёфта, то солҳои 90-уми асри гузашта аллакай ҳамчун Маркази стандартизатсия, метрология ва сертификатсия на фақат дар шаҳри Душанбе, балки дар ҳамаи марказҳои маъмурии вилоятҳои ҷумҳурӣ – Хуҷанд, Қӯрғонтеппа (ҳоло Бохтар), Кӯлоб ва Хоруғ зерсохторҳои худро таъсис дода, фаъолият мекард.
Баъди соҳибистиқлол шудани Ҷумҳурии Тоҷикистон фаъолияти «Тоҷикстандарт» дар самтҳои стандартизатсия, метрология, сертификатсия ва нозироти савдо мунтазам такмил ёфт. Имрӯз «Тоҷикстандарт»  қудрат дорад, масъалаҳои  ба тамоми самтҳои фаъолияти Шӯрои байнидавлатии Иттиҳоди Давлатҳои Мустақил оид ба стандартизатсия, метрология ва сертификатсия  вобастаро мустақилона ҳаллу фасл намояд. Агентии «Тоҷикстандарт» аъзои ташкилотҳои бонуфузи байналмилалӣ ва минтақавӣ, аз қабили ИСО (ISO), МОЗМ (OIML), МГС (EASC), СООМЕТ ва як қатор ташкилотҳои дигар мебошад.
Ҳамкориҳои хадамоти метрологии агентии «Тоҷикстандарт» бо институтҳои метрологии Ҷумҳурии Мардумии Чин, Федератсияи Русия, Беларус, Қазоқистон, Ӯзбекистон, Қирғизистон, Олмон ва давлатҳои дигар сол ба сол рушд меёбад. Айни замон дар асоси Созишномаи ҳамкориҳои метрологӣ бо   Институти физикаю техникаи Олмон сохтмон ва азнавсозии озмоишгоҳи эталонҳои вазн идома дорад. Баъди анҷоми он хадамоти метрологии агентӣ имконият пайдо менамояд, ки дар муқоисаҳои байнилаборатории байналмилалӣ Тоҷикистонро муаррифӣ намояд.
Ҷӯрахон Раҳимзода, сардори раёсати таъминоти метрологии
воситаҳои ченаки   агентии «Тоҷикстандарт»


Баёни ақида (0)    Санаи нашр: 18.05.2018    №: 98    Мутолиа карданд: 291

21.01.2019


Фестивали байналмилалии «Наврӯз – мероси фарҳангии сайёҳӣ» баргузор хоҳад шуд

"Парасту - 2019" – ҷашнвораи ҷумҳуриявии театрҳои касбӣ

ҶАҲОН ДАР ЯК САТР

Баргузории ҷашнвораи байналмилалии «Рӯзи барф» дар Калуга

Дар Арабистони Саудӣ ҷалби бонувон ба корҳои ҷамъиятӣ меафзояд

Соли 2018 прокуратураи Қазоқистон ба буҷети кишвар $90 миллион талофӣ кард

Дар Тошканд хазинаи қадима ёфт шуд

Дороии 26 шахси сарватмандтарини дунё ба даромади 3,8 миллиард ниёзманд баробар аст

18.01.2019


Таҳдидҳои асосӣ ба иқтисоди ҷаҳонӣ номбар шуданд

Гумонбари омодасозии ҳамла ба Қасри сафед ба даст афтод

Дар Чин қаллобонро барои фиреб ҳабси абад карданд

29 миллион сом зарари собиқадорони сохта

Ҷаҳон дар як сатр

17.01.2019


Тамдиди шартномаи ФФТ бо "Сомон Эйр"

60 ДАРАҶА ХУНУКӢ ВА ДАВИ 50 - КИЛОМЕТРАИ ЭКСТРЕМАЛИ МОЛДАВӢ

16.01.2019


Пирӯзии мунтахаби Тоҷикистон бар Эрон

ҶАҲОН ДАР ЯК САТР

Роҳандозии моратории дусола дар Тоҷикистон

Нақшаи Brexit дар парламенти Британия рад карда шуд

Кремл роҳи ҳалли буҳрони Украинаро пешниҳод намуд

Ифтитоҳи онлайн-донишгоҳ барои гурезаҳо дар Италия

15.01.2019


Ҷаласаи ҷамъбастӣ таҳти раёсати муовини Сарвазири мамлакат

Вохӯрии Сироҷиддин Муҳриддин бо Абдулазиз Комилов

Ёдгор Файзов: «Соли 2018 соли таҳкими волоияти қонун дар Бадахшон буд»

ХУҶАНД. 1548 медали варзишгарон дар як сол

ҶАҲОН ДАР ЯК САТР

Созишномаи сулҳ – мавзӯи асосии мулоқоти Путин ва Абэ хоҳад шуд

Савдои хориҷии Чин соли 2018 натиҷаи рекордӣ нишон дод

Дар Алмаато гурӯҳи хориҷиёни террорист боздошт шуд

То соли 2024 аҳолии Қирғизистон бо оби ошомиданӣ пурра таъмин мешавад

10.01.2019


Дар Саразм осорхона ва меҳмонхонаи замонавӣ бунёд мешаванд

Вохӯрии Парвиз Давлатзода бо Владимир Норов

Ҷаласаи Шӯрои кор бо ҷавонон

“ГАНҶИ СУХАН” – маҳфили адибпарвар


Дар сомонаҳои дигари Тоҷикистон хонед