logo

иҷтимоиёт

РӮЗГОРЕ БАРОИ ИБРАТ

Султон Умаров баъди хатми мактаби ибтидоӣ таҳсили худро аввал дар Донишкадаи маориф, баъдан дар Академияи омӯзгории шаҳри Самарқанд давом дода, соли 1930 чун омӯзгор дар ҳамин академия ба фаъолияти корӣ оғоз менамояд. Соли 1933 ӯро ҳамчун мутахассис ба корҳои илмӣ – таҳқиқотӣ ба аспирантураи Институти физикаю техникаи Академияи илмҳои Иттиҳоди Шӯравӣ фиристоданд. Баъд аз хатми аспирантура корҳои илмии худро дар факултаи физикаю математикаи Донишгоҳи Самарқанд давом медиҳад. Дере нагузашта Султон Умаров ба вазифаи ректори Донишгоҳи давлатии Осиёи Миёна таъйин мешавад. Соли 1943 ӯро узви пайвастаи АИ ҶШС Ӯзбекистон интихоб намуданд. Ин солҳо корҳои илмӣ - таҳқиқотӣ дар Ӯзбекистон рушду равнақ ёфта буд. Барои ба сатҳи нав гузоштани онҳо Султон Умарович ба вазифаи мудири шуъбаи физикаи назариявии Институти физикаю техникаи Ӯзбекистон таъйин мешавад. Аз соли 1956 сарварии ин институтро ба уҳда мегирад. Корҳои назарраси устод дар соҳаи электроника ва физикаи нимноқилҳо ҳамин солҳо рӯи кор омадаанд.
Султон Умаров ба рушди илм дар Тоҷикистон диққати махсус зоҳир менамуд. Пешниҳоди Академияи илмҳои Тоҷикистонро бо самимият қабул намуда, президенти АИ Тоҷикистон интихоб шуд. Солҳои фаъолияти С. Умаров дар вазифаи президенти АИ ҶТ марҳалаи рушду равнақи илми тоҷик буд. Таҳқиқот дар соҳаи илмҳои дақиқ оғоз ёфта, кадрҳои баландихтисос омода шудан гирифтанд. Бо ташаббус ва дастгирии бевоситаи С. Умаров аксарияти аспирантҳо ба марказҳои илмии шӯравӣ – Москва, Ленинград, Минск, Боку, Киев, Новосибирск барои таҷрибаомӯзӣ равон шуданд.
Завқу шавқи он кас ба илми физика серқирра аст. Таҳқиқоташ дар физикаи статистикӣ ва электронӣ, физикаи нимноқилҳо ва ядро, физикаи амалӣ ва таърихи он ба ҳамагон маълуманд. Бо дастгирии Султон Умаров  соли 1957 шуъбаи физикаю математика таъсис ёфта, рушди чунин самтҳои физика мисли физикаи ядроӣ, нимноқилҳо, электроникаи физикӣ, самти таҳлилҳои активатсионӣ, физикаи устувории металлҳо ҷараён гирифт. Натиҷаи корҳои наҷиби Султон Умаров буд, ки соли 1964 дар сохтори Академияи илмҳои Ҷумҳурии Тоҷикистон се институти нав – Институти физикаю техника, Институти биофизика ва физиологияи рустанӣ ва Институти иқтисодиёт таъсис шуд.
Имрӯз ҳам Институти физикаю техникаи ба номи Султон Умаров кӯшиш менамояд, ки дар ҳалли проблемаҳои муҳим саҳми худро гузошта бошад. Офариниш ва таҳқиқи назариявӣ ва амалии наномавод ва нанотехнологияҳо – яке аз муҳимтарин самтҳои фаъолияти шуъбаи наномавод ва нанотехнологияҳо, ки нав дар сохтори институт таъсис шудааст, дар ҳақиқат ҳам дар рушди илм саҳми бузург дорад.
Айни ҳол дар институт марказҳои байналмилалии таҳқиқоти ядроӣ, физикӣ, наномавод ва нанотехнологияҳо, омӯзиш ва ҷорикунии манбаъҳои энергияи азнавбарқароршаванда амал менамоянд. Дар онҳо таҳқиқот бо истифодаи усулҳои ядрои физикавӣ, физикаи ҳолатҳои конденсавӣ, аз ҷумла ҳолатҳое, ки дар ҳароратҳои паст дарҷ хоҳанд шуд, спектроскопия, оптикаи когерентӣ, акустика, омӯхтани ҳодисаҳои физикӣ дар атмосфера, манъбаҳои барқароршавандаи энергия бурда мешаванд.         
Ҳ. МУЪМИНОВ,
ноиби президенти Академияи илмҳои Ҷумҳурии Тоҷикистон,
Р. ҚОРИЕВА, 
ходими пешбари Институти физикаю техникаи ба номи С. Умаров


Баёни ақида (0)    Санаи нашр: 26.06.2018    №: 125    Мутолиа карданд: 168

19.09.2018


ТОҶИКИСТОН ВА ӮЗБЕКИСТОН. Аввалин тамринҳои муштараки низомӣ

Таъсиси 57 корхонаи нав

Намоиши дастовардҳо ба муносибати Рӯзи шаҳри Хуҷанд

Зуҳро Саидова – соҳиби шоҳҷоиза

Таҳаммул аз амалҳои террористӣ норавост

Баргузории ҳамоиши маъмурони роҳи оҳани кишварҳои СҲШ дар Ӯзбекистон

Дар Ироқ 27 ҳазор нафар аз об заҳролуд гашт

Тӯли 40 соли ислоҳот дар Чин ҷои кор 346 дарсад афзуд

Остона ҳамоиши ҳаштуми глобалии туризми шаҳриро пазироӣ мекунад

Ҷаҳон дар як сатр

18.09.2018


САМБО. Дурахши варзишгари навраси тоҷик дар Аврупо

Иди асал дар Душанбе

КӮЛОБ. Боз ду меҳмонхонаи нав ба истифода дода шуд

Ҷаҳон дар як сатр

ӮЗБЕКИСТОН. Оғози машқҳои низомии муштарак

Теъдоди қурбонии тӯфони «Мангхут» аз 60 нафар гузашт

Дифои Вазорати ҳуқуқи инсони Покистон аз ҳуқуқи занҳо

Таҳсили фосилавӣ ба ҳар хонандаи ҷопонӣ дастрас шуд

Дар Остона ба хариди партов шурӯъ карданд

17.09.2018


НОҲИЯИ РӮШОН. Сарҳадбонон соҳиби бинои наву замонавӣ шуданд

Баргузории фестивали шаҳрии эҷодиёти кӯдакон

“КӮКНОР-2018”. Мусодираи беш аз 550 килограмм маводи нашъаовар дар Хатлон

ФУТБОЛ. "Хуҷанд" ба пеш баромад

11.09.2018


ДУШАНБЕ МИЗБОНИ СОҲИБКОРОНИ ҶАҲОН

ДЕВАШТИЧ. БУНЁДКОРИҲОИ НОҲИЯ НАМУНАИ ИБРАТАНД

МАРЗ. Боздошти қочоқбарон

КӮЛОБ. ИФТИТОҲИ БОҒЧАИ НАВ

05.09.2018


БӮСТОН. Бунёди чор иншооти нав

ФУТБОЛ. Дар Тоҷикистон мусобиқаҳои байналмилалӣ доир мегарданд

Ориф Алвӣ 13-умин президенти Покистон интихоб гашт

Дар Арабистони Саудӣ барои маводи тахрибӣ дар интернет зиндонӣ мекунанд

Дар Гуҷарат сохтмони баландтарин ҳайкали дунё анҷом меёбад

Ҳиндустон барномаи нави кайҳониро амалӣ месозад

04.09.2018


Боздиди Сарвазири мамлакат аз иншооти гармидиҳии шаҳри Душанбе


Дар сомонаҳои дигари Тоҷикистон хонед