logo

фарҳанг

ҲУНАРМАНД. НАҚШИ ЯК НАФАР ДАР МУАРРИФИИ МИЛЛАТ

Мероси маънавии тоҷикон рангорангу бой аст. Он дар давоми ҳазорсолаҳо ташаккул ёфта, мисли табиати Тоҷикистон гуногунранг мебошад. Асоси он ба созандагиву эҷодкорӣ равона гардида, ҳар чизе, ки сохта мешавад, ҳикмату маъниҳои хосса дорад. Ҳунар ганҷинаи гаронмояест, ки онро бо ягон сарвату дороӣ иваз карда намешавад. Шахси ҳунарманд дарёеро мемонад, ки онро ҳар замон обест зулолу ошомиданӣ.
Ҳунар дар ҳама давру замонҳо рисолати созандагии халқияту миллатҳо ва рушду нумӯи онҳоро иҷро кардааст. Таҷрибаҳои таърихӣ низ собит менамоянд, ки бештари кишварҳои олам тавассути ҳунарҳои милливу мардумиашон худро ба оламиён шиносондаанд. Масалан, сари либоси махсуси ҳиндуҳо, кемано моли ҷопониҳо ва чакан, ки чанде пеш ба феҳристи ЮНЕСКО шомил шуд, маҳсули ҳунари миллати мост.
Боиси ифтихор аст, ки ҳунарҳои мардумӣ дар низоми сиёсати иҷтимоии Ҳукумати Ҷумҳурии Тоҷикистон яке аз самтҳои муҳиму афзалиятнок эълон гардида, он ҳамчун воситаи тавоноии ташаккули идеологияи миллӣ, муарриф ва муайянкунандаи мақому манзалати ҷомеаву мамлакат дар арсаи байналмилалӣ хидмат мекунад. Бинобар ин, мероси фарҳанги ғайримоддии халқи тоҷик дар шаклу намудҳои гуногун эҷод шуда, то ба имрӯз омада расидаанд. Дар тӯли таърих унсурҳои фарҳангие буданд, ки бо таъсири омилҳои мухталиф аз байн рафтаанд (коғазгарӣ, шишасозӣ, сӯзангарӣ, собунсозӣ...), ё  ҷойи онҳоро дигар техникаву технологияҳо гирифтаанд. Акнун вақти он расидааст, ки дар партави Соли рушди сайёҳӣ ва ҳунарҳои мардумӣ ба ҷаҳониён ҳунарҳои волои мардумии хешро рӯнамоӣ карда, собит созем, ки Тоҷикистон кишвари фарҳангист.
Касбу ҳунарҳои мардумӣ, дар баробари он ки яке аз бахшҳои фарҳанги анъанавии мардуми мост, иқтисодиёти кишварро низ инкишоф мебахшад. Зеро касбу ҳунар ба эҷод кардан, сохтан ва офаридан марбут аст. Вақте як бонуи гулдӯз сӯзании зебое бо нақшу нигор медӯзад, он маҳсули ҳунарманд ба ҳисоб рафта, аллакай, як намунаи фарҳангӣ эҷод мегардад. Мусаллам аст, ки касбу ҳунарҳои мардумии мо зиёд буданд, вале имрӯз аз нисф зиёди онҳо ба боди фаромӯшӣ рафта, ҳатто, аз аксарияташон мардум огоҳӣ надоранд.
Боиси тазаккур аст, ки имрӯз зиёда аз 30 касбу ҳунари анъанавиро дар бахши панҷуми китоби «Мероси фарҳанги ғайримоддӣ дар Тоҷикистон» ҷо намудаанд, ки қариб аксарияти онҳо дар гӯшаву минтақаҳои гуногуни кишвар роиҷанд. Дар мисоли адрасу атласбофӣ, қолинбофӣ, зардӯзӣ, гулдӯзӣ, тоқидӯзӣ, чакандӯзӣ, заргариву оҳангарӣ, танӯрсозиву сандуқсозӣ ва дигар касбу ҳунарҳои мардумӣ аз қадим то имрӯз миёни мардум маъруфияти худро аз даст надодаанд.
Бояд гуфт, ки шаҳру ноҳияҳои Кӯлоб, Хуҷанд, Ҳисор, Панҷакент, Истаравшан, Балҷувон, Дарвоз аз қадим аз ҷиҳати ҳунарҳои мардумӣ машҳуранд. Имрӯз, хушбахтона, бо эълон гардидани Соли рушди сайёҳӣ ва ҳунарҳои мардумӣ вақти дубора эҳё гардидани ҳунарҳои азбайнрафта расидааст. Бо ин мақсад, ҷиҳати истеҳсоли молҳои ниёзи мардум дар хона ва рушди ҳунарҳои мардумӣ аз 1 январи соли 2018 фурӯши чунин молу мавод аз пардохти ҳамаи намудҳои андоз озод карда шудааст. Пас, моро месазад, ки дар баробари ин ҳама ғамхориҳо барои рушди фарҳанги миллӣ талош варзем ва бо зинда намудани ҳунарҳои мардумии хеш таъриху тамаддуни халқи тоҷикро дар арсаи байналмилалӣ муаррифӣ намоем.
Баҳодур АХМЕДОВ, устоди Донишгоҳи молия
ва иқтисоди Тоҷикистон


Баёни ақида (0)    Санаи нашр: 06.12.2018    №: 241    Мутолиа карданд: 187

19.04.2019


Вохӯрии Сироҷиддин Муҳриддин бо Жан - Батист Лемуан

Пойтахт ба таҷлили Рӯзи Ғалаба омодагӣ мебинад

Масоили рушди соҳаи маориф матраҳ гардид

Дар Донишгоҳи давлатии Данғара конфронси ҷумҳуриявӣ доир мешавад

Душанбе варзишгарони 15 кишварро ба ҳам меорад

Ҷаҳон дар як сатр

18.04.2019


ҶОМИ АФК. Пирӯзии "Хуҷанд" ва мусовии "Истиқлол"

МУЪМИНОБОД. 221 иншоот дар се сол

РАШТ. Боғистон доман паҳн мекунад

17.04.2019


БУҶЕТИ ДАВЛАТӢ . Ба қонун иловаҳо ворид шуданд

ДМТ. Як нишасти муҳим

Хонандагони Душанбе пешсафи олимпиадаҳои ҷумҳуриявӣ

Армуғон барои дӯстдорони ҷуғрофия

ҶОМИ ОСИЁ. Паҳлавонони тоҷик соҳиби 5 медал

Ҷаҳон дар як сатр

16.04.2019


Вохӯрии Саидзода Зоҳир Озод бо Аскар Таҷибаев

Баррасии масоили мубрам

Ҳамоиш бахшида ба оғози расмии Солҳои рушди деҳот, сайёҳӣ ва ҳунарҳои мардумӣ

Калонтарин тайёра дар дунё ба ҳаво хест

Дар Қазоқистон онлайн-қаллобон фаъол мешаванд

Дар СММ аз манфиати лоиҳаи «Камарбандҳо ва роҳҳо» сухан рафт

Аз таркиш дар Афғонистон ҳафт кӯдак ҳалок гашт

Филмҳои ду коргардони тоҷик барои Фестивали кинои мусалмонӣ интихоб шуданд

Ҷаҳон дар як сатр

БОКС. Иштироки варзишгарони тоҷик дар Чемпионати Осиё

12.04.2019


Бо иштироки Сарвазири мамлакат дар шаҳри Кӯлоб як қатор иншоот ба истифода дода шуд

Ҷаласаи Шӯрои ҳамоҳангсозони миллии давлатҳои аъзои СҲШ

Форуми байналмилалии рушди сармояи инсонӣ доир мегардад

ЧЕМПИОНАТИ ОСИЁ – 2019 ОИД БА ФУТЗАЛ. Рақибони Тоҷикистон муайян гаштанд

"Кашшофи падидаҳои наврас"

НОҲИЯИ РӮДАКӢ . Сафи соҳибкорони ватандӯст меафзояд

НУРОБОД . Эҳтиром ба шахсиятҳои таърихӣ

Ҷаҳон дар як сатр

11.04.2019


"Тоҷикон" ба забони ӯзбекӣ нашр шуд


Дар сомонаҳои дигари Тоҷикистон хонед