logo

фарҳанг

ҲУНАРМАНД. НАҚШИ ЯК НАФАР ДАР МУАРРИФИИ МИЛЛАТ

Мероси маънавии тоҷикон рангорангу бой аст. Он дар давоми ҳазорсолаҳо ташаккул ёфта, мисли табиати Тоҷикистон гуногунранг мебошад. Асоси он ба созандагиву эҷодкорӣ равона гардида, ҳар чизе, ки сохта мешавад, ҳикмату маъниҳои хосса дорад. Ҳунар ганҷинаи гаронмояест, ки онро бо ягон сарвату дороӣ иваз карда намешавад. Шахси ҳунарманд дарёеро мемонад, ки онро ҳар замон обест зулолу ошомиданӣ.
Ҳунар дар ҳама давру замонҳо рисолати созандагии халқияту миллатҳо ва рушду нумӯи онҳоро иҷро кардааст. Таҷрибаҳои таърихӣ низ собит менамоянд, ки бештари кишварҳои олам тавассути ҳунарҳои милливу мардумиашон худро ба оламиён шиносондаанд. Масалан, сари либоси махсуси ҳиндуҳо, кемано моли ҷопониҳо ва чакан, ки чанде пеш ба феҳристи ЮНЕСКО шомил шуд, маҳсули ҳунари миллати мост.
Боиси ифтихор аст, ки ҳунарҳои мардумӣ дар низоми сиёсати иҷтимоии Ҳукумати Ҷумҳурии Тоҷикистон яке аз самтҳои муҳиму афзалиятнок эълон гардида, он ҳамчун воситаи тавоноии ташаккули идеологияи миллӣ, муарриф ва муайянкунандаи мақому манзалати ҷомеаву мамлакат дар арсаи байналмилалӣ хидмат мекунад. Бинобар ин, мероси фарҳанги ғайримоддии халқи тоҷик дар шаклу намудҳои гуногун эҷод шуда, то ба имрӯз омада расидаанд. Дар тӯли таърих унсурҳои фарҳангие буданд, ки бо таъсири омилҳои мухталиф аз байн рафтаанд (коғазгарӣ, шишасозӣ, сӯзангарӣ, собунсозӣ...), ё  ҷойи онҳоро дигар техникаву технологияҳо гирифтаанд. Акнун вақти он расидааст, ки дар партави Соли рушди сайёҳӣ ва ҳунарҳои мардумӣ ба ҷаҳониён ҳунарҳои волои мардумии хешро рӯнамоӣ карда, собит созем, ки Тоҷикистон кишвари фарҳангист.
Касбу ҳунарҳои мардумӣ, дар баробари он ки яке аз бахшҳои фарҳанги анъанавии мардуми мост, иқтисодиёти кишварро низ инкишоф мебахшад. Зеро касбу ҳунар ба эҷод кардан, сохтан ва офаридан марбут аст. Вақте як бонуи гулдӯз сӯзании зебое бо нақшу нигор медӯзад, он маҳсули ҳунарманд ба ҳисоб рафта, аллакай, як намунаи фарҳангӣ эҷод мегардад. Мусаллам аст, ки касбу ҳунарҳои мардумии мо зиёд буданд, вале имрӯз аз нисф зиёди онҳо ба боди фаромӯшӣ рафта, ҳатто, аз аксарияташон мардум огоҳӣ надоранд.
Боиси тазаккур аст, ки имрӯз зиёда аз 30 касбу ҳунари анъанавиро дар бахши панҷуми китоби «Мероси фарҳанги ғайримоддӣ дар Тоҷикистон» ҷо намудаанд, ки қариб аксарияти онҳо дар гӯшаву минтақаҳои гуногуни кишвар роиҷанд. Дар мисоли адрасу атласбофӣ, қолинбофӣ, зардӯзӣ, гулдӯзӣ, тоқидӯзӣ, чакандӯзӣ, заргариву оҳангарӣ, танӯрсозиву сандуқсозӣ ва дигар касбу ҳунарҳои мардумӣ аз қадим то имрӯз миёни мардум маъруфияти худро аз даст надодаанд.
Бояд гуфт, ки шаҳру ноҳияҳои Кӯлоб, Хуҷанд, Ҳисор, Панҷакент, Истаравшан, Балҷувон, Дарвоз аз қадим аз ҷиҳати ҳунарҳои мардумӣ машҳуранд. Имрӯз, хушбахтона, бо эълон гардидани Соли рушди сайёҳӣ ва ҳунарҳои мардумӣ вақти дубора эҳё гардидани ҳунарҳои азбайнрафта расидааст. Бо ин мақсад, ҷиҳати истеҳсоли молҳои ниёзи мардум дар хона ва рушди ҳунарҳои мардумӣ аз 1 январи соли 2018 фурӯши чунин молу мавод аз пардохти ҳамаи намудҳои андоз озод карда шудааст. Пас, моро месазад, ки дар баробари ин ҳама ғамхориҳо барои рушди фарҳанги миллӣ талош варзем ва бо зинда намудани ҳунарҳои мардумии хеш таъриху тамаддуни халқи тоҷикро дар арсаи байналмилалӣ муаррифӣ намоем.
Баҳодур АХМЕДОВ, устоди Донишгоҳи молия
ва иқтисоди Тоҷикистон


Баёни ақида (0)    Санаи нашр: 06.12.2018    №: 241    Мутолиа карданд: 146

15.02.2019


ШАМШЕРБОЗӢ. ИШТИРОКИ ВАРЗИШГАРОНИ МО ДАР ЧЕМПИОНАТИ КУШОДИ ОСИЁИ МАРКАЗӢ

ҶАҲОН ДАР ЯК САТР

Дар Душанбе ташкили низоми муттаҳидаи мудофиаи зиддиҳавоӣ баррасӣ шуд

Дар чор сол муомилоти мол байни Тоҷикистону Ӯзбекистон 19 маротиба афзуд

Медведев: «Таҳримоти ИМА ба иқтисоди Россия таъсири чандон бузург расонда наметавонад»

Пентагон. ИМА аз Афғонистон ҳамроҳи иттифоқчиёнаш меравад

13.02.2019


2018. Сиёсати хориҷии Тоҷикистон пурбарор буд

КОРРУПСИЯ. 2047 ҷиноят ошкор гардид

САНОАТ. Беш аз 10 миллиард сомонӣ маҳсулот содирот шуд

САРМОЯИ МУСТАҚИМ. Воридот дар ҳоли афзоиш аст

ОБ. Таъминоти аҳолӣ рӯ ба беҳбудӣ дорад

АВҶИ ОБОДКОРИҲО ДАР ШАҲРИ ТУРСУНЗОДА

12.02.2019


АКАДЕМИЯИ ИЛМҲО АЗ КАШФИЁТИ НАВ ТО САНОАТИ ДОРУСОЗӢ

КӮЛОБ. Содироти 825 тонна маҳсулоти кишоварзӣ

ДАНҒАРА. Саноатикунонӣ вусъат мегирад

ФУРУДГОҲҲОИ БАЙНАЛМИЛАЛӢ. Сатҳи хизматрасонӣ рӯ ба беҳбудӣ дорад

ДДК. Авлавият ба сатҳи касбият ва таълим

САДА. Тантанаи ҷашни миллӣ дар ноҳияи Шамсиддини Шоҳин

11.02.2019


ВАЗОРАТИ ФАРҲАНГ. 2018 - соли муваффақиятҳо буд

КУМИТАИ РУШДИ САЙЁҲӢ. Беш аз 1 миллион сайёҳ ба Тоҷикистон омад

МТС. Ҳамкориҳо бо Ӯзбекистон густариш меёбанд

ВМКБ. Гумрукчиён ба буҷет 16,9 миллион сомонӣ ворид карданд

ҲИСОР. Саҳми назарраси соҳибкорон дар ободонии шаҳр

НОҲИЯИ РӮДАКӢ. Ҳаҷми истеҳсоли маҳсулот ба 1 миллиард сомонӣ расид

ВАРЗОБ. Таваҷҷуҳи сайёҳон ба нуқтаҳои истироҳатӣ афзудааст

08.02.2019


Вазорати меҳнат, муҳоҷират ва шуғли аҳолӣ. Музди миёнаи меҳнат - 1220 сомонӣ

КУМИТАИ ТЕЛЕВИЗИОН ВА РАДИО. Сифати кори шабакаҳо беҳтар мешавад

КҲФМГ. Офатҳои табиат 34 миллион самонӣ хисорот овард

Саноатикунонӣ дар Шаҳринав

Меъёри бозтамвил ба 14 дарсад поён фаромад

ШАҲРИ ВАҲДАТ. Иҷрои барзиёди андози иҷтимоӣ

ТАНЗИМ. Қонуншиканӣ коҳиш ёфтааст

СОҲИЛ. Корҳои мустаҳкамсозӣ вусъат меёбанд

ДДСТДТ. Авлавият ба рушди ҳунарҳои мардумӣ


Дар сомонаҳои дигари Тоҷикистон хонед