logo

фарҳанг

МУҚАДДАСТАРИН ПЕШАИ РӮИ ОЛАМ

Пояи давлат намонад бе маориф устувор,
Давлати ҷовид хоҳӣ, рӯй бар мактаб биёр!
Дар ҳама давру замонҳо омӯзгор шахсияти маърифатпарвару равшанфикр ва обрӯманду соҳибмавқеи ҷомеа маҳсуб гардида, бунёду пешрафт ва рушди ҷамъият аз талошу заҳматҳои ҳамешагии ӯ ба амал меоянд. Маҳз омӯзгорон тавассути мактабу маориф ба ҷомеа нуру зиё бахшида, ояндаи накуи насли наврасро таъмин месозанд. Омӯзгор шахсияти фидоиест, ки тамоми нерую тавоноӣ ва маҳорати хешро баҳри ташаккулу сайқалёбӣ ва камолоти шогирдонаш равона намуда, умри азизи худро дар ин роҳи мушкилу бошараф сарф месозад. Фаъолияти омӯзгор бо бархӯрдор будани заминаи воқеии мавҷудияти касбиаш аз донишу маҳорати азалӣ обуранг ва ҷилои тоза гирифта, дар чунин ҷараёни муташаккилу пурбаракат маҳсули заҳматҳояш дар таълиму тарбияи насли наврас аён мегардад.

Дар ҳақиқат, омӯзгори дарёдилу дардошно ва фидоии илму маърифат ҳамеша хоксор асту қаноатпеша ва баҳри ба низоми муайян даровардани ахлоқи ҳамидаи шогирдон пайваста кӯшиш ба харҷ медиҳад. Тавре ки Асосгузори сулҳу ваҳдати миллӣ - Пешвои миллат, Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон муҳтарам Эмомалӣ Раҳмон таъкид намудаанд: «Омӯзгорӣ муқаддастарин пешаи рӯи олам аст. Бедории фикр, покизагии ахлоқ ва ташаккули ақлонии инсон маҳсули ранҷу машаққати омӯзгорон мебошад. Гузаштагони бузурги мо фармудаанд, ки равшанкунандаи хиради башар ва афрӯзандаи машъали илму донишу тавоноӣ маҳз омӯзгор, муаллим ва устод аст». Омӯзгор аз рӯи принсипи адолатхоҳона муносибат намуда, нисбат ба ҳамаи таълимгирандагон, сарфи назар аз синну сол, хусусиятҳои фардӣ, лаёқат, нажод, миллат, мазҳаб, аҳволи иҷтимоӣ, ақидаҳои сиёсӣ, маҳали истиқомат ва амсоли ин хайрхоҳ, боилтифот ва меҳрубон мебошад. Ҳангоми баҳодиҳӣ ба санҷишу имтиҳонҳо ва дастовардҳои таълимгирандагон  беғаразона ва одилона амал мекунад. Асосан, омӯзгорӣ на касб, балки ишқ, ишқи эҷодкорӣ, ишқи парвариши шогирди асил ва ишқи маърифату дониши воло мебошад.  Ба ин маънӣ Муҳаммад Ҳиҷозӣ чунин таъкиди наҷиб дорад: «Агар онро (пешаи омӯзгориро-Р.М.) ҳамчун воситаи рӯзгузаронӣ интихоб намудаӣ, раҳояш кун. Агар ишқи туст, муборакат бошад!».  Воқеан ҳам, ин ишқ ҷавҳари маърифат аст, ки омӯзгор бо нури маърифаташ қалби шогирдонро мунаввар ва рангин месозад. Омӯзгор дар фаъолияти касбии хеш эҷодкор ва соҳибистиқлол аст, ҳуқуқу уҳдадориҳои касбии худро риояву эҳтиром мекунад ва ҳангоми иҷрои ин ҳама масъулияти касбӣ манфиати моддӣ, шахсӣ, инчунин, фавоиди оила, хешутаборон ва рафиқонро сарфи назар месозад.
Устод - омӯзгор - муаллим маданияти баланд дошта, бо тамкину одоби хосса суханронӣ менамояд, намуди зоҳирии худро ҳамеша таҳти назорат қарор медиҳад ва пурсабрию таҳаммулпазириро шиори ҳамешагии худ медонад. Омӯзгори асилу ҳақиқӣ ҳамеша ҳусни баён ва муоширати худро такмил медиҳад ва покизагию боназокатиро риоя карда, бо либоспӯшию суханороии бомаданиятона намунаи ибрати шогирдон мегардад. Муаллим дар роҳи таълиму тарбия ва эҷод бояд бо эҳсосоти баланди ватандорӣ рафтор намуда, гуфтору кирдораш бо ҳам тавъам бошанд ва садоқати бепоёни меҳанпарастиву ватандориро бо ҳарорати баланд дар қалбҳои пурҷӯши шогирдон ҷой кунонда тавонад. Рисолати бемисл ва бузурги омӯзгор дар он инъикос меёбад, ки инсони нав, инсони наҷиб ва инсони ҳақиқиро таълиму тарбия дода, ба камол мерасонад. Дар ин пешаву ҷодаи муқаддас  саҳлангорӣ ва номукаммалӣ касро ба қуллаи мақсуд расонда наметавонад. Вақте ки устод бо наҷобати аъмолу гуфтор ва дақиқияти таълимаш ба қалби шогирдон ҷойгир мешавад, ба эҳтироми баланду садоқати беназири шогирдон мушарраф мешавад, барои омӯзгор аз ин армуғони пурарзиштаре вуҷуд надорад.
Таърихи инсоният пешаи омӯзгориро пайваста дар ҷомеа аз ҳамаи касбу ҳунарҳо афзал шумурда, мақому манзалати муаллимро дар ҷойи аввал медонад.  Назари Пешвои миллат ҳам бар ин аст: “Дар ҳамаи давру замонҳо омӯзгор ҳамчун чеҳраи асосии мактабу маориф эътироф гардидааст. Муаллимро дар ҷомеаи мо ҳамчун шахси нурбахшу пешоҳанги ҷомеа, тарғибгари фарзандон ба илму дониш ва инсони нексирату некном иззату эҳтиром мекунанд”.
Омӯзгорон раҳнамои насли наврасу ҷавон ва раҳкушои ояндаи дурахшони фарзандони миллат мебошанд.
Ҷомеаи ҷаҳонӣ аз ибтидои бунёд ва барқарорсозии муносибатҳои инсонӣ, пеш аз ҳама, нақши тарбиятгар – омӯзгорро хеле босазо медонад ва ба ӯ бовар дорад, чун асоси тамоми муносибатҳоро бовариву эътироф ташкил медиҳад.
Дар ин замина Пешвои муаззами миллат ҳам таъкид менамоянд: “Омӯзгор шахсест, ки ҷомеа тақдири фарзанди худро бо умеди ояндаи нек ва ба хотири соҳиби рӯзгори сазовор гардидан ба ӯ месупорад. Ин масъулияти муқаддас аз омӯзгор тақозо менамояд, ки барои тарбияи насли наврас ғамхору дилсӯз ва ташаббускору эҷодкор бошад, касби хешро сидқан дӯст дорад ва нисбат ба шогирдон меҳру муҳаббат дошта бошад”.
Боиси хурсандӣ ва ифтихори омӯзгорон аст, ки ба туфайли сиёсати маорифпарваронаи Пешвои муаззами миллат ҳамасола дар ҳафтаи аввали моҳи октябр иди касбии омӯзгорон таҷлил мегардад ва аз ҷониби Ҳукумати Ҷумҳурии Тоҷикистон пайваста дар ҷодаи мактабу маориф  ғамхориҳо зоҳир мегарданд. Ин таваҷҷуҳу ғамхорӣ ва хайрхоҳӣ ҳамаи устодонро вазифадор месозанд, ки бо масъулияти баланди ватандорӣ касби пуршарафи хешро ба пеш бурда, шогирдони асилу ба талаботи замони имрӯза ҷавобгӯро ба воя расонанд.
Маҳмадулло РАҶАБЗОДА,  ректори Донишкадаи давлатии забонҳои
Тоҷикистон ба номи Сотим Улуғзода


Баёни ақида (0)    Санаи нашр: 04.10.2019    №: 188    Мутолиа карданд: 1848
03.07.2020


ХУҶАНД. ИФТИТОҲИ ГУЗАРГОҲИ ЗЕРИЗАМИНӢ

ЗАРУРАТИ ТАВСЕАИ ҲАМКОРИҲО ТАЪКИД ГАРДИД

ДАР ТОҶИКИСТОН АЗ КОРОНАВИРУС 4690 БЕМОР ШИФО ЁФТ

ДЗЮДО. КУРСИ ТЕХНИКӢ БАРОИ МУРАББИЁН

АЛЕКСАНДР ЛУКАШЕНКО: «БЕЛАРУС БАР КОРОНАВИРУС ҒОЛИБ ОМАД»

ҶАҲОН ДАР ЯК САТР

02.07.2020


77 ДАРСАДИ БЕМОРОН ДАР ТОҶИКИСТОН СИҲАТ ШУДАНД

КУМАКИ ШИРКАТИ “ПОМИР ЭНЕРҶИ” БА НИЁЗМАНДОН

ҚАРИБ 650 ШАҲРВАНДИ ТОҶИКИСТОН АЗ РОССИЯ БАРГАШТ

ҶАҲОН ДАР ЯК САТР

01.07.2020


ҚАРОР ДАР БОРАИ ТАЪЙИН ВА ПАРДОХТИ КУМАКПУЛИИ ИҶТИМОӢ

4568 МУБТАЛОИ COVID – 19 ДАР ТОҶИКИСТОН ШИФО ЁФТ

ҶАЛАСАИ ШӮРОИ ИҚТИСОДИИ ИДМ

НИШАСТИ САТҲИ БАЛАНД ДАР ҚОЛАБИ С5+1

ЛИГАИ ОЛӢ. ЭҲСОН ВА ВИТАЛИЙ БЕҲТАРИНҲОИ МОҲИ ИЮН

НАҚШАИ РУШДИ ИДМ БО НАЗАРДОШТИ COVID-19 ТАТБИҚ МЕШАВАД

ҶАҲОН ДАР ЯК САТР

30.06.2020


МУРАШКО: «РОССИЯ ОМОДА АСТ, ВАКСИНАҲОИ КОРОНАВИРУСРО БА БОЗОРИ ҶАҲОНӢ ВОРИД СОЗАД»

ҶАҲОН ДАР ЯК САТР

26.06.2020


75 ДАРСАДИ СИРОЯТЁФТАГОНИ COVID – 19 ДАР ТОҶИКИСТОН ШИФО ЁФТАНД

БОХТАР. ХИЗМАТЧИЁНИ ДАВЛАТӢ САВГАНД ЁД КАРДАНД

ФУТБОЛ. БОЗИИ РАФИҚОНАИ ДУ КИШВАРИ ДӮСТ

СУТ ХУРУҶИ НАВИ КОРОНАВИРУСРО ДАР АВРУПО ТАСДИҚ НАМУД

ҶАҲОН ДАР ЯК САТР

25.06.2020


COVID – 19. ДАР ТОҶИКИСТОН 4194 СИРОЯТЁФТА СИҲАТ ШУД

24.06.2020


ХУШХАБАР. ДАР ТОҶИКИСТОН 73,8 ДАРСАДИ МУБТАЛОЁНИ КОРОНАВИРУС ШИФО ЁФТАНД

АРАБИСТОНИ САУДӢ ҲАҶРО БАРОИ ЗОИРИНИ ХОРИҶӢ МАНЪ КАРД

ҶАҲОН ДАР ЯК САТР

23.06.2020


ТОҶИКИСТОН. БОЗ 44 СИРОЯТШУДА СИҲАТ ШУД

АШТ. ОҒОЗИ МУМФАРШКУНИИ РОҲИ ШАЙДОН - ПОНҒОЗ

БОЗГАШТИ ШАҲРВАНДОНИ ТОҶИКИСТОН АЗ ҚАЗОҚИСТОН ВА ӮЗБЕКИСТОН

ТАБИБОН НИШОНАҲОИ АСОСИИ КОРОНАВИРУСРО ДАР КӮДАКОН МУАЙЯН НАМУДАНД

ЛИГАИ НАВРАСОН ФАРДО БО ИШТИРОКИ 9 ТИМ ОҒОЗ МЕШАВАД

ИҚТИСОДИ ҶАҲОНӢ АЗ ПАНДЕМИЯ КАМАШ $126 МИЛЛИАРДРО ТАЛАФ ДОД

ҶАҲОН ДАР ЯК САТР


Дар сомонаҳои дигари Тоҷикистон хонед