logo

иқтисод

ЧӢ ГУНА ҲОСИЛИ КАРТОШКАРО БАЛАНД БАРДОРЕМ? МАСЪАЛАИ РАҚАМИ ЯКИ КИШОВАРЗОНИ ЛАХШ

Имсол кишоварзони ноҳия дар 5368 гектар картошка кишт намуда, беш аз 100 ҳазор тонна ҳосил гирифтанд. Ҳосилнокӣ аз як гектар агарчи дар баъзе мавзеъҳо марзи 350-сентнериро гузашта бошад ҳам, дар аксари хоҷагиҳо дар муқоиса ба солҳои пешӣ қариб 30 – 40-сентнерӣ коҳиш ёфта,  180 – 220-сентнериро ташкил дод. Аз ин рӯ, яке аз масъалаҳое, ки мояи нигаронии масъулони соҳа дар ноҳия гардидааст, таъсири гармшавии иқлим ва вазъи заминнигоҳдорӣ ба ҳосилнокии картошка мебошад. 
Ба гуфтаи Қурбоналӣ Партоев, ходими калони илмии Институти ботаника,  физиология ва генетикаи рустании АМИТ, киштгардон нашудани майдонҳои картошкапарварӣ аз сабабҳои асосии коҳишёбии ҳосил мебошад. Замине, ки дар он картошка кишт шудааст, бояд ду – се сол аз ҳисоби парвариши гандуму юнучқа танаффус дода шавад. 
Дар баробари ин, ба назари бархе мутахассисони дигар, киштгардон нашудани заминҳо сабаби аслии коҳиш ёфтани ҳосилнокии картошка набуда, тағйирёбии иқлим ё баландшавии ҳарорати ҳаво омили асосӣ ба ҳисоб меравад. 
Ба хотири офаридани тухмиҳои ба тағйирёбии иқлим мутобиқ ва серҳосил, ба ноҳия олимону мутахассисони варзидаи соҳа ҷалб шудаанд. Гурӯҳи мазкур  бо шумули ходимони калони илмии Институти ботаника,  физиология ва генетикаи рустании Академияи миллии илмҳо дар ноҳия ба ихтирои навъи ватании тухмии картошка бо номи «Тоҷикистон», ки баландҳосилу ба гармиҳо тобовар аст, ноил гардиданд. Акнун, ин тухмӣ  дастраси қариб ҳамаи кишоварзони ноҳия ва минтақа гардид, ки ҷиҳати бештар гаштани истеҳсоли картошка имконият медиҳад. 
Қурбоналӣ Партоев гуфт, ки қариб 90 дарсади картошкапарварон аз тухмии навъи «Тоҷикистон» маъруф ба «дарозпалак» истифода мебаранд. 
- Тухмии навъи «Тоҷикистон» офаридаи олимони институти мо буда, соли 2015 нахуст дар минтақаи Лахши ноҳия ба таври таҷрибавӣ кишт шудааст ва то имрӯз  серҳосилтарин тухмӣ маҳсуб меёбад.  Дар ҳолати истифодаи дурусти он ва риояи қоидаҳои агротехникии картошкапарварӣ, метавон аз як гектар ҳадди ақал 250 сентнер ҳосил гирифт,- афзуд ӯ. 
Ҳамчунин, дар Пойгоҳи илмӣ-таҷрибавии  «Лахш» сездаҳ намуди тухмии картошка парвариш меёбад, ки барои дастрасии кишоварзони ноҳия ва минтақа ба навъҳои ватании серҳосил заминаи мустаҳкамеро фароҳам меорад. Ҷиҳати нигоҳдории картошка чордаҳ анбор мавҷуд буда, аз ин сетояш навбунёд ва дорои шароити замонавӣ мебошад.
Тавре Файзулло Баротзода, раиси ноҳия, гуфт,  омили дигари таъсиррасон ба парвариши картошка дастрасии саривақтӣ ба оби полизӣ мебошад. Аз ин рӯ, тайи чанд соли охир аз тарафи Мақомоти иҷроияи маҳаллии ҳокимияти давлатии ноҳия ба таъмиру барқарорсозии шабакаҳои обёрии куҳнаю валангор диққати махсус дода мешавад. Аксари корҳо дар ин самт бо ташкили ҳашарҳо ба роҳ монда шудаанд. Мо муваффақ шудем, ки баъзе мавзеъҳои солҳо харобгардидаи шабакаҳои обёриро барқарор намуда, ҳаҷми обёриро афзоиш бахшем. Танҳо дар мавсими киштукори соли 2021 барои таъмини майдони картошказор бо оби полизӣ аз оғози мавсим панҷ канали обёрӣ аз ифлосиҳо тоза гардид. Ҳамчунин, таъмири асосии канали калонтарини ноҳия – «Ғулама», ки беш аз 2,5 ҳазор гектар майдони картошкаро бо об таъмин месозад, дар назар аст. 
Баробари дастрасӣ ба обу киштгардонии заминҳо, ҳамчунин, дастрасӣ ба техникаю олоти нави кишоварзӣ дар ҷодаи истеҳсолоти картошка масъалаи ниҳоят муҳим мебошад. Зеро бо техникаҳои мавҷуда дар ноҳия, ки як қисмашон куҳнаанд, кишти саривақтию босифати картошка мушкил афтода, боиси гароншавии арзиши хизматрасонӣ шудааст. Ҳамзамон,  солҳо боз вайрон будани пули мошингузар дар мавзеи Сугати ноҳия имкон намедиҳад, ки  садҳо гектар замини баландҳосил самаранок истифода шаванд  ва маҳсулоти бо арақи ҷабин бадастовардаи кишоварзони талаф меёбад.  
 
Ташрифулло САЪДУЛЛОЕВ, «Ҷумҳурият»


Баёни ақида (0)    Санаи нашр: 18.11.2021    №: 231    Мутолиа карданд: 723
26.11.2021


Иштироки Рустами Эмомалӣ дар ҷаласаи навбатии Шурои Ассамблеяи байнипарлумонӣ

Лавров бо вазирони корҳои хориҷии Чин ва Ҳиндустон роҳҳои рушди ҳамкориҳои сеҷонибаро баррасӣ мекунад

Ҷаҳон дар як сатр

25.11.2021


Боздиди намояндагони Иттиҳоди Аврупо аз НБО «Норак»

Суҳбати Путин бо раиси Шурои Аврупо

Ҷаҳон дар як сатр

МАШҒУЛИЯТИ ОМӮЗИШӢ ОИД БА МАБЛАҒГУЗОРИИ ХУРД МУВОФИҚИ ПРИНСИПҲОИ МАБЛАҒГУЗОРИИ ИСЛОМӢ

24.11.2021


Масъалаи аломатгузории хати сарҳади давлатӣ баррасӣ шуд

Ҷаҳон дар як сатр

Путин, Алиев ва Пашинян 26 ноябр дар Сочи мулоқот хоҳанд кард

ЛИГАИ ҚАҲРАМОНҲО

ВАО. НАҚШИ МУҲИМТАРИН ВОСИТАИ ТАЪСИРРАСОНӢ ДАР ЗАМОНИ ПАНДЕМИЯ

ЛАХШ. ТАНТАНАИ ҶАШНИ МИЛЛӢ

С А Н О А Т . МАҲСУЛОТИ ВАТАНӢ ИФТИХОРИ МАНУ МО

РӮЗИ ПАРЧАМИ ДАВЛАТӢ. ҲАМОИШИ ҶАШНӢ ДАР ДМТ

ФУРӮҒИ ВАТАНДОРӢ

22.11.2021


Ҷамъбасти машқҳои тактикии «Кобалт-2021»

ТИБ. БАРРАСИИ МУҲИМТАРИН САМТҲОИ СОҲА

МУҲАММАД ҒОИБ: «ДИЛ ЁФТАНУ САРҶАМЪ СОХТАНИ МИЛЛАТ ОСОН НАБУД!»

ДДЗТ: АЗ ТАЪСИСИ МАРКАЗИ TOEFL ТО ИНТИШОРИ 5 КИТОБИ МУҲИМ

ИЛМ. БАРГУЗОРИИ ҲАМОИШИ МУҲИМ

18.11.2021


Россия аз хатари паҳншавии терроризм ба кишварҳои ҳамсояи Афғонистон ҳушдор дод

ҶИУ-ҶИТСУ

ҶАҲОН ДАР ЯК САТР

ҒАМХОРИ ТАБИАТ БОШЕМ!

17.11.2021


“Созандагиҳои Пешвои миллат дар тули се даҳсолаи соҳибистиқлолӣ”

12.11.2021


Рӯзи Президент дар сатҳи баланд таҷлил мешавад

Рӯзи Президент дар сатҳи баланд таҷлил мешавад

“КОНСТИТУТСИЯ – САНАДИ САРНАВИШТСОЗ ВА БАХТНОМАИ МИЛЛАТИ ТОҶИК”

РАШТ. УФУҚҲОИ РУШДИ КИШОВАРЗӢ

11.11.2021


Шурои амнияти ФР: «Ҳузури доимии СММ дар Афғонистон бояд нигоҳ дошта шавад»

Ҷаҳон дар як сатр

ЛИГАИ ОЛӢ

10.11.2021


Вохӯрии Сироҷиддин Муҳриддин бо кормандони Сафорати Тоҷикистон дар Россия

ҶАЛАСАИ САЙЁРИ РУШДИ МАҲАЛ


Дар сомонаҳои дигари Тоҷикистон хонед