logo

сиёсат

ДИПЛОМАТИЯИ ИТТИЛООТӢ ВА ПЕШБУРДИ СИЁСАТИ ХОРИҶИИ ҶУМҲУРӢ

Дар замони муосир ба шарофати инкишофи бесобиқаи техника ва технологияи иттилоотӣ робитаву ҳамкориҳои байналмилалиро бе фаъолияти дипломатияи иттилоотӣ тасаввур намудан имконнопазир аст. Сарчашмаи дипломатияи иттилоотиро интишор ва мубодилаи бемарзи иттилоотӣ, воситаҳои интернетӣ, паҳни робитаҳои маҳворавӣ, зуҳуру рушди дипломатияи рақамӣ ва ғайра ташкил медиҳанд.

Дар шароити ҷорӣ мафҳуми дипломатияи иттилоотиро дипломатияи рақамӣ, ҷамъиятӣ, ҷомеаи иттилоотӣ ва ғайра пурра инъикос менамоянд, ки дар сиёсати хориҷӣ мавриди истифодаву татбиқ қарор мегиранд, вале бештар фаҳмиши дипломатияи иттилоотиро дипломатияи рақамӣ фаро гирифтааст, ки баъзан онро Web 2.0 ва «дипломатияи шабакавӣ»  (Net Diplomacy)  меноманд. Дипломатияи рақамӣ (электронӣ) аз калимаи англисии «digital diplomacy, e-diplomacy» гирифта шуда, маънояш ҳалли вазифаҳои дипломатӣ ба тавассути имкониятҳои интернетӣ ва технологияҳои иттилоотӣ - коммуникатсионӣ мебошад.
Нахустин бор мафҳуми «дипломатияи рақамӣ» дар сиёсати хориҷии Иёлоти Муттаҳидаи Амрико ҳамчун воситаи баамалбарории сиёсати «нарм» ва «қудрати зеҳнӣ» мавриди амал қарор гирифт. Аввалҳои асри ХХI чунин навъи муносибатро Департаменти давлатии ИМА дар робитаҳои хориҷии худ мавриди истифода қарор дод.
Дипломатияи рақамӣ қадами хеле муҳим дар сиёсати хориҷии кишварҳои абарқудрат ба ҳисоб меравад ва ин таҷрибаро мебояд кишварҳои рӯ ба инкишоф низ истифода баранд.
Дар шароити равандҳои ҷаҳонгароӣ ва тезутундшавии муносибатҳои геополитикӣ кишварҳои рӯ ба инкишофро зарур меояд, ки аз ҷиҳати таъминоти иттилоотӣ мусаллаҳ бошанд. Дар охири асри ХХ Ҷумҳурии Тоҷикистон соҳибистиқлолӣ ва соҳибихтиёриро ба даст овард ва имрӯз ҳамчун кишвари рӯ ба рушд муаррифӣ шудааст.
Дар тақвияти ҳамкорӣ ва муносибатҳои Ҷумҳурии Тоҷикистон бо кишварҳои хориҷӣ саҳми Вазорати корҳои хориҷӣ ва дигар ниҳодҳои дахлдор доир ба сиёсати хориҷӣ дар партави сиёсати дурандешонаи Асосгузори сулҳу ваҳдати миллӣ - Пешвои миллат, Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон муҳтарам Эмомалӣ Раҳмон бузург аст.
Дар кишвари мо бо Фармони Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон аз 27 январи соли 2015, № 332 Консепсияи сиёсати хориҷӣ тасдиқ гашт ва амал менамояд, ки тибқи он дипломатияи иттилоотӣ яке аз авлавиятҳои сиёсати хориҷии Ҷумҳурии Тоҷикистон ба шумор меравад.
Дар замони муосир  ва шароити имрӯза дип-ломатияи иттилоотӣ барои рушди давлатдории миллӣ, муаррифии фарҳангу арзишҳои миллат ва барои рақобатпазир намудани ҳувият дар асри ҷаҳонишавӣ имконияти фарохеро ба вуҷуд овардааст. Фарогир шудани мавзӯи мазкур дар назди давлат ва ҷомеа як силсила масъалаҳоро мегузорад, ки ҳаллу фасли онҳо барои таҳкими давлатдории миллӣ ва дастовардҳои он мусоидат мекунанд.
Дар Ҷумҳурии Тоҷикистон сиёсати хориҷиро бо дастуру роҳандозии Пешвои миллат Эмомалӣ Раҳмон Вазорати корҳои хориҷӣ пеш мебарад. Айни ҳол зиёда аз 30 намояндагии дипломатии мо дар хориҷи кишвар дар ҷодаи ҳимояи ҳуқуқ ва манфиатҳои шаҳрвандон ва дар маҷмӯъ, доир ба ҳифзи манфиатҳои миллии давлати Тоҷикистон талош меварзад.
Яке аз ҳадафҳои асосии дипломатия таҳлили вазъият дар кишвари қабулкунанда, сиёсати хориҷӣ ва пеш аз ҳама муносибатҳои байналмилалии он мебошад. Сафирон ва намояндагиҳои дипломатии Ҷумҳурии Тоҷикистон дар хориҷа барои мусоидат ва амалишавии созишномаву шартномаҳои дуҷонибаю бисёрҷониба нақши назаррас доранд. Дар муаррифии симои мусбати Тоҷикистон ва ташвиқу тарғиби дастоварду комёбиҳои сиёсиву иқтисодӣ, иҷтимоиву фарҳангӣ ва рушди сармоягузориву сайёҳӣ саҳми бесобиқаро соҳибанд. Мутахассисони соҳаи мазкур барои эҷоди воситаҳои самараноки таъсири иттилоотӣ ба афкори ҷамъиятӣ симои Тоҷикистонро дар муносибатҳои байнидавлатӣ бо кишварҳои хориҷӣ ҳамчун кишвари дастгирикунанда ва ташаббускори сиёсати башардӯстона, эътирофи баробарӣ, истифода накардан аз зӯрӣ ё таҳдид ба зӯрӣ дар муносибатҳои байналмилалӣ ва ғайра бояд муаррифӣ намоянд.
Дар соҳаи дипломатияи иттилоотӣ субъектҳои муносибатҳои байналмилалӣ бештар ба ВАО, шабакаҳои иҷтимоӣ ва технологияҳои иттилоотӣ - коммуникатсионӣ такя менамоянд. Имрӯз дар инкишофи робитаҳои дипломатии дуҷонибаву бисёрҷониба нақши шабакаҳои иҷтимоӣ, мисли «facebook», «twitter», «instagram», «youtube», «вконтакт» ва ғайра бештар аст. Аксарияти намояндагиҳои кишвари мо дар хориҷ аъзои чунин шабакаҳоянд ва фаъолият дар самти худ дар ин шабакаҳо барои тақвияти сиёсати хориҷӣ хеле ба маврид аст.
Айни ҳол шабакаҳои иҷтимоӣ, ба монанди «facebook», «twitter» ва «instagram» дар ҷаҳон нуфуз ва аъзои бештарро доро мебошанд. Барои дар шабакаҳои мазкур фаъол будан, намояндаҳои давлатӣ бояд, пеш аз ҳама, забондон, донишманд, ҳозирҷавоб, кордону зирак ва аз ҳама муҳим таҳлилгар бошанд. Чунки узвият дар шабакаҳои мазкур дар ташвиқу тарғиб ва баланд бардоштани обрӯи кишвар нақши муфид дорад. Имрӯз дар шабакаи иҷтимоии «instagram» саҳифаи махсусе аз ҷониби сомонаи расмии Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон «www.president.tj/» бо номи «Emomali Rahmonov» фаъолият дорад, ки ҳамарӯза фаъолияти Ҳукумати Ҷумҳурии Тоҷикистонро дар олами маҷозӣ ташвиқу тарғиб менамояд.
Дар шароити имрӯза навъи нави муносибатҳои дипломатӣ ба вуҷуд омадааст, ки онро «твипломатия» меноманд. «Твипломатия», ки ба воситаи шабакаи иҷтимоии «twitter» фаъолият дорад, имрӯз дар ташвиқу тарғиби сиёсати хориҷии давлат нақши муҳимро касб кардааст. Бавижа, шахсони баландпояи ниҳодҳои давлатӣ, ба монанди роҳбарони давлат, сарвазирон, вазирон ва дипломатҳо шабакаи мазкурро мавриди истифода қарор медиҳанд. Чунин фаъолияти шахсони аввали кишварҳо барои рушди сиёсати дохилӣ ва хориҷӣ самаранок мебошад.
Имрӯз блогҳои интернетӣ фаъоланд, ки ҳамарӯза маводу маълумоти гуногун, баҳсҳо нашр мешаванд ва аз ҳама муҳимаш гурӯҳҳои гуногуни миллатҳо фаъоланд, ки кишвари мо метавонад аз ин восита низ истифода намояд. Блог вебсайте аст, ки муҳтавои асосии он сабтҳои мунтазам иловашавандаи дорои матн, расм ё мултимедиа мебошад. Мо метавонем як гурӯҳи ҷавонони фаъол ва мутахассисони олии самти мазкурро ташкил карда, фаъолияти ҳамешагиро дар чунин вебсайтҳо таъмин намоем. Ин тавр ташаббусҳо метавонанд кишвари моро дар ҷаҳони муосир боз ҳам бештар шинос гардонанд.
Имсол Кумитаи рушди сайёҳӣ ба фаъолият шурӯъ намуд, ки барои ҷалби сайёҳон ба кишвари зебоманзари Тоҷикистон кӯшиш ба харҷ медиҳад. Барои симои мусбати Тоҷикистонро ташвиқу тарғиб намудан, кормандони кумита, намояндагиҳои хориҷӣ ва худи шаҳрвандони ватандӯсту башардӯстро зарур аст, ки аз шабакаҳои иҷтимоӣ истифода  намоянд.  Рушди  соҳа  низ  як самти дипломатияи иттилоотии кишварро ташкил медиҳад. Намояндагиҳои хориҷии мо метавонанд барои муаррифии сиёсати иҷтимоиву иқтисодӣ ва фазои мусоиди сармоягузориву ҷалби сайёҳон аз сомонаву шабакаи иҷтимоии сафорат даст ба кор шаванд. Аксу навори маконҳои тамошобоби кишвар ва арзиши меҳмонхонаву маконҳои фароғатиро ба тарзи олӣ ташвиқу тарғиб намоянд.
Т. АЗИМЗОДА,
мутахассиси пешбари раёсати таҳлил ва ояндабинии сиёсати хориҷии Маркази тадқиқоти стратегии назди Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон


Баёни ақида (0)    Санаи нашр: 12.10.2017    №: 213    Мутолиа карданд: 697

13.06.2018


Шиносоии Сарвазири мамлакат бо фаъолияти корхонаҳои пойтахт

12 медали варзишгарони тоҷик дар Ҷоми Ӯзбекистон

Боздиди ҳайати Ӯзбекистон аз НБО Роғун ва мавзеи сайёҳии Варзоб

Ҷаҳон дар як сатр

Вохӯрии таърихӣ - муқаддимаи сулҳ

Дар Муғулистон Маркази байналмилалии тадқиқотии кишварҳои рушдкунанда ташкил шуд

Сарвари Сандуқи байналмилалии асъор аз хатар ба иқтисоди ҷаҳонӣ огоҳ сохт

Бонки миллии Қирғизистон 90 дарсади даромадашро ба давлат медиҳад

12.06.2018


Баргузории ҷаласаи Шӯрои вазирони корҳои хориҷии СААД

Баимзорасии созишномаи ҳамкорӣ

Вазорати маориф ва илм ба ҷадвали санҷишу имтиҳонҳо тағйирот ворид кард

Баистифодадиҳии корхонаи коркарди санги хоро

Ҷаҳон дар як сатр

СААД ба Тоҷикистон дар таҳкими марз бо Афғонистон ёрӣ мерасонад

Дар Чин сафари Путинро комёбии мутлақ унвон карданд

Баррасии вазъи Афғонистон, Сурия ва Корея дар Алмаато

Мирзиёев хостори "долони озод"-и тиҷоратии СҲШ шуд

Минск аз Чин 800 миллион юан ёрии ройгон мегирад

08.06.2018


Мулоқоти Сироҷиддин Муҳриддин ва Никлас Линдквист

Форуми байналмилалии рушди сармояи инсонӣ баргузор мешавад

Иди саиди Фитр дар Тоҷикистон 15 июн таҷлил мегардад

Муҳлати бақайдгирии шаҳрвандони хориҷӣ аз 3 то 10 рӯзи корӣ тамдид шуд

Як вохӯрии судманд

РАШТ. Бунёду азнавсозии муассисаҳои таълимӣ вусъат мегирад

МОҲӢ. Афзоиши истеҳсол

Тақвими бозиҳои Ҷоми ҷаҳон

07.06.2018


Баргузории ҷаласаи навбатии кумитаи тадорукот

Мулоқоти Сироҷиддин Муҳриддин бо Алӣ Муборак ал-Муҳаннадӣ

Корхонаи парандапарварӣ ба истифода дода хоҳад шуд

Тоҷикистон боз дар мақоми аввал

ХАТЛОН. Рафти кишти такрорӣ бад нест, аммо...

Ҷаҳон дар як сатр

Путин зарурати рушддиҳии технологияҳои рақамиро таъкид кард

Ба Афғонистон низомиёни Амороти Муттаҳидаи Араб ва Қатар меоянд


Дар сомонаҳои дигари Тоҷикистон хонед