logo

ҳуқуқ

НОБОЛИҒОН. АЗ БЕҲУДАГАРДӢ ТО ҶИНОЯТКОРӢ

Соли 2017 дар мамлакат аз ҷониби ноболиғон содиршавии 690 ҷиноят сабт шудааст, ки дар муқоиса ба як соли пеш се ҷиноят камтар аст. Ҳарчанд ҷинояткорӣ дар байни ноболиғон ҳамагӣ се адад кам шуда, коҳиши чашмрас надорад, вале ин нишондод баёнгари он аст, ки раванди афзоиши ҷинояткорӣ дар байни наврасон боздошта шуд. Зеро дар чанд соли охир нишондиҳандаҳо дар ин самт, тамоюли болоравӣ дошт.
Дар назари аввал ноболиғон, аниқтараш хонандагони макотиби миёна чунин вазифа доранд: саҳар ба мактаб рафта дарс хондан, баъди он дар хона вазифаи хонагиро тайёр кардан. Фароғат кардан, ба корҳои хона ёрӣ доданро низ набояд аз хотир баровард. Аммо рақами дар ибтидо оварда нишон медиҳад, ки баъзеи онҳо аз ин хати маъмулии рафтор берун по мениҳанд. Каҷ по ниҳодан, дарсгурезӣ кардан, дӯстони тасодуфӣ ёфтан, оворагард шудан ноболиғонро то даст задан ба ҷиноят мебарад ва танҳо бо шунидани хабари ин амали онҳо падару модарон аз хоби ғафлат бедор мешаванд, ангушти ҳайрату надомат мегазанд: наход “бачаи боадабу меҳрубонашон, ки шабу рӯз дарс мехонду мӯреро ҳам озор намедод”, ба милиса афтода бошад?
Бешак, яке аз сабабҳои ба роҳи хато рафтани наврасону ҷавонон, “бегонашавӣ”- и онҳо аз оила, ин аз назорату ғамхории волидон дур монданашон мебошад. Кам нестанд падарон, ки  таъмини сарулибос ва ғизои фарзандонро ягона вазифаи худ медонанду тарбияи онҳоро ҳаволаи модарашон мекунанд. Ҳол он ки писари ноболиғ, ҳамеша ба падараш пайравӣ, дӯстӣ кардан мехоҳад. Чун аз ҷониби падар ягон ҳаракате, илтифоте, дастгирие нашуд, ночор худро ба кӯча мезанад. Ба кӯчае, ки он ҷо ба чашми наврасон на дониш, одобу маданият, балки зӯри бозӯ, дағалӣ, бераҳмӣ “арзиш” дорад.
Зимнан, Файзиддин Назаров, сардори шуъбаи ноболиғони Хадамоти пешгирии ҳуқуқвайронкунӣ дар байни ноболиғон ва ҷавонони Вазорати корҳои дохилии ҷумҳурӣ ҳангоми суҳбат изҳор дошт, ки соли 2017 дар маҷмӯъ 14339 ноболиғ барои ҳуқуқвайронкуниҳои гуногун дастгир шудааст. Аз ин миён 4342 нафар барои оворагардӣ, 2900 нафар дар вақти дарс ба бозиҳои компютерӣ машғул шудан, 355 нафар барои ҳаммолӣ дар бозор, 316 нафар барои кондукторӣ дар нақлиёти мусофиркаш. Шояд волидони ин боздоштагон надонанд, ки фарзанди онҳо, аз ҷумлаи 522 нафаре, ки ба гадоӣ ё 214 нафари испанддудкун мебошанд?
Чӣ хеле мебинем, аксари қонуншикании ноболиғон аз тариқи оворагардӣ ва вақтгузаронӣ дар интернет - кафеҳо сурат гирифтааст. Дар ин байн гадоӣ, ҳамчунин, испанддудкунии онҳо, ки ин ҳам як навъ гадоист, рафторест, ки натиҷаи бевоситаи бепарвоию бемасъулиятии волидон нисбат ба таҳсилу тақдири фарзандони худ мебошад.
Файзиддин Назаров изҳор дошт, ки соли гузашта тибқи талаботи Қонуни Ҷумҳурии Тоҷикистон «Дар бораи масъулияти падару модар дар таълиму тарбияи фарзанд» нисбат ба падару модарон ва масъулин 16823 протоколи маъмурӣ тартиб дода шуда, ба судҳои шаҳру ноҳияҳо ирсол гардид. 10 830 падару модар барои уҳдадориҳои худро дар таълиму тарбияи фарзанд иҷро накардан ба маблағи қариб 1 миллиону 390 ҳазор сомонӣ ҷарима шуданд. Албатта, ин подоши амал, аниқтараш беамалӣ, бемасъулиятиест, ки барои ноболиғон оқибати ногувор меоварад. Ана,  ҳамин нуктаро волидон, ҳамчунин, омӯзгорон набояд ягон вақт фаромӯш созанд. Зеро сухан аз ояндаи фарзандон, яъне аз ояндаи ҷомеа меравад.
Сафаргул АЛИМОВА,
“Ҷумҳурият”


Баёни ақида (0)    Санаи нашр: 24.01.2018    №: 19    Мутолиа карданд: 262

10.08.2018


Қабули нусхаи Эътимоднома аз сафири Туркманистон

Ҷаласаи Шӯрои ИДМ оид ба сайёҳӣ оғоз ёфт

Ҷаласаи Шӯрои марказии Ҷамъияти ихтиёрии мусоидат ба артиши ИДМ

Ҳамоиши тиҷоратии соҳибкорони Тоҷикистону Қазоқистон

ХАТЛОН. Нахустин форуми тиҷорати маҳсулоти боғдорӣ доир гардид

СУҒД. 90 ҳазор сомонӣ барои ғолибони озмуни "Маҳаллаи беҳтарин"

Семинари муфид

09.08.2018


Туҳфаи ФФТ ба варзишгарони Хоруғ

МАОРИФ. Имконияти нав ба як гурӯҳ довталабон

КӮЛОБ. Истеҳсоли маҳсулоти кишоварзӣ афзудааст

Ғолибони ҷоизаи Зебунисо Рустамова муайян шуданд

07.08.2018


ДУШАНБЕ. Таъсиси ҷойҳои махсус барои забҳи чорво

Шӯрои сайёҳии давлатҳои аъзои ИДМ дар Душанбе

Пресс-тури рӯзноманигорони агентиҳои иттилоотии ИДМ

«Сомон Эйр». Роҳандозии парвозҳо ба самти Бухоро

Буҷети давлатӣ 2,4 миллиард сомонӣ афзуд

ММД. Афзоиши воқеии он 7,2 дарсадро ташкил дод

ММТ. “Пешномнависӣ” кори довталабро осон кард

Роҳхати 28 варзишгари дигар ба бозиҳои Осиё

06.08.2018


Вохӯрии Абдуҷаббор Раҳмонзода бо аҳли ҷомеаи Данғара

Аввалин гурӯҳи зоирони тоҷик ба Арабистони Саудӣ сафар кард

Душанбе. Ярмаркаҳои мактабӣ ташкил мешаванд

03.08.2018


Мулоқоти Абдуҷаббор Раҳмонзода бо сокинони шаҳри Кӯлоб

Боздиди Раҷаббой Аҳмадзода аз намоиши ҳунарҳои мардумӣ ва маҳсулоти кишоварзӣ

Ҷамъбасти Намоишгоҳи якмоҳаи ҳунарҳои мардумӣ дар Душанбе

Густариши ҳамкориҳо бо Бонки исломии рушд

ҲИСОР. Кишоварзӣ дар ҳоли рушд аст

ДТТ аз аккредитатсияи байналмилалӣ мегузарад

Донишгоҳи Ломоносов Тоҷикистонро муаррифӣ мекунад

Мусобиқа барои дарёфти ҷоизаи Зебунисо Рустамова

Тими мунтахаби бонувон оид ба футбол муайян шуд

Ҳакамии доварони тоҷик дар Бозиҳои Осиё

02.08.2018


Шуъбачаи милитсияи сайёҳӣ таъсис ёфт

Ҳайати баландпояи аҳли илму фарҳанги кишвар ба Ӯзбекистон сафар намуд


Дар сомонаҳои дигари Тоҷикистон хонед