logo

фарҳанг

ТАЪРИХИ ЯК АКС. ДАР БОРАИ ДӮСТИИ БОБОҶОН ҒАФУРОВ ВА ХУДОНАЗАР МАМАДНАЗАРОВ

Хостам дар бораи ҳаёт ва фаъ- олияти меҳнатии собиқ раиси комиҷроияи шаҳри Душанбе Худоназар Мамадназаров маводе таҳия намоям. Аз ин хотир, ба ҳамсараш Хоҷахоним Мирғаёсиева, ки он солҳо дар қайди ҳаёт буданд, телефон кардам.

Рӯзи дигар ҳамроҳи устоди ДДОТ ба номи С. Айнӣ, дотсент Мӯсоят Шерғозиев ба аёдати муаллима рафтем ва дар бораи ходими намоёни ҳизбӣ ва давлатӣ Х. Мамадназаров маълумоти дақиқ, нодир ва суратҳои то ҳанӯз чопнашуда, ки қимати баланди таърихӣ доранд, дастрас намудем. Дар баробари дигар расмҳо сурати Худоназар Мамадназаров бо аллома Бобоҷон Ғафуров диққати моро бештар ба худ кашид ва аз муаллима таърихи ин расмро пурсидем.
- Дӯстии ин ду шахсияти шинохтаи таърихӣ аз солҳои 1946-1948, овоне, ки Бобоҷон Ғафуров котиби якуми КМ ҲК Тоҷикистон буд, оғоз ёфтааст.  То имрӯз касе ба ин расм таваҷҷуҳ зоҳир накард. Азбаски чизе нагуфтанд, гумон доштам, ки зарурати чопи сурат нест. Шумо ба акси Бобоҷон Ғафурову Мамадназаров мутаваҷҷеҳ шудед. Метавонед аз хусуси дӯстии онҳо нависед. Мақолаи шумо метавонад паҳлуҳои нави ҳаёт ва фаъолияти ин алломаро кушода бошад. Ҳамсарам дар бораи дӯстӣ ва мулоқотҳояш бо академик Ғафуров нақл карданро нағз медид ва ифтихор дошт, ки бо чунин шахсияти маъруф дӯстӣ ва рафтуомад дорад. Он чизе, ки ба Шумо нақл мекунам, борҳо аз Худоназар шунидаам, ё худ бевосита шоҳид будам, - изҳор дошт муаллима Хоҷахоним.
Худоназар Мамадназаров солҳои вазнини Ҷанги Бузурги Ватанӣ, аз соли 1943 то соли 1949 мудири шуъбаи маорифи халқи Вилояти Мухтори Кӯҳистони Бадахшон буд. Айёми ҷанг зиндагии мардум бисёр вазнин буд. Маҳз дар ҳамон шароити сангин қобилияти ташкилотчигӣ ва кордонии Худоназар зоҳир гардид. Бо ёрии муаллимони вилоят барои фронт  маблағ ва облигатсияи заёмҳои давлатӣ ҷамъ карда фиристонд. Дере нагузашта, аз шаҳри Маскав, аз номи раиси Кумитаи давлатии мудофиаи СССР Иосиф Виссарионович Сталин бо чунин мазмун барқия расид.
«Ба мудири шуъбаи маорифи халқи ВАБК рафиқ Мамадназаров.
Хоҳишмандам, ба муаллимони Помир, ки ба таври илова барои сохтмони Авиаэскадрилияи «Муаллими Тоҷикистон» 125 ҳазор сӯм ва облигатсияи заёмҳои давлатӣ ҷамъ намудаанд, саломи бародаронаи ман ва миннатдории Армияи Сурхро расонед.
И. В. Сталин».

Баъди гирифтани телеграмма Мамадназаровро ба телефони ҳукуматӣ даъват мекунанд. Котиби якуми КМ ҲК Тоҷикистон Бобоҷон Ғафуров ба ӯ барои иқдоми некаш изҳори миннатдорӣ намуд. Ин нахустин мулоқоти телефонии онҳо буд. Худоназар он рӯз ба хона хушбахт ва хурсанд баргашт. Ӯ аз барқияи Сталин ва сипосу шиносоӣ бо Бобоҷон Ғафуров сарфароз буд.
Ҳанӯз соли 1943 Мамадназаров котиби кумитаи ҳизби вилоятии Бадахшони кӯҳии ПК Тоҷикистон буд, ҳасудон аз болояш номаҳои беимзо навиштанд. Гӯё яке аз хешонаш дар хориҷи кишвар ҳасту вай метавонад ягон супоришро иҷро кунад. Аз ин рӯ, вайро ба кори дигар –мудири шуъбаи маорифи халқи вилоят гузаронданд. Баъдтар, маҳз бо дастгирии Бобоҷон Ғафуров вай ба вазифаҳои баланду пурмасъулият таъйин шуд ва он гумону буҳтонҳо аз байн рафтанд.
Соли 1949 Худоназар Мамадназаровро ба Кумитаи Марказӣ барои суҳбат даъват мекунанд, ба Бобоҷон Ғафуров мегӯянд: «Дар Вилояти Мухтори Кӯҳистони Бадахшон кори соҳаи маорифро пешрав намудед. Акнун ба Кӯлоб рафта, кори Институти педагогии Кӯлобро низ ҷоннок кардан даркор».
Худоназар Мамадназаров солҳои 1949 -1952 директори (ректори) Институти педагогии шаҳри Кӯлоб буд ва барои ободонӣ, пешрафту кор, тарбияи омӯзгорону донишҷӯён заҳмати зиёд кашид.
 Бобоҷон Ғафуров минбаъд ӯро муовини раиси комиҷроияи вилояти Кӯлоб таъйин намуданд. Се сол дар ин вазифа кор кард. Аз сифатҳои кордонӣ ва масъулиятшиносиаш мардуми Кӯлоб то ҳанӯз нақл мекунанд.
Ҳамин тавр, Бобоҷон Ғафуров тадриҷан Мамадназаровро тарбия карда, соли 1952 ба шаҳри Душанбе даъват намуд ва муовини вазири маорифи РСС Тоҷикистон таъйин кард.
Боре Худоназар ба хона дертар омада гуфт: «Бо Бобоҷон Ғафурович масъалаи ба вазифаи котиби якуми Комитети партиявии вилояти Бадахшони кӯҳии ПК Тоҷикистон пешбарӣ шуданам суҳбати тӯлонӣ доштам. Маслиҳатҳои ҷолиб дод. Имрӯз ё пагоҳ ҳуҷҷатҳоямро тахт карда, барои суҳбат ба шаҳри Москва мефиристонад». Вале бо амри тақдир, вақте Мамадназаровро котиби якуми ҲК шаҳри Хоруғ интихоб намуданд, Бобоҷон Ғафуров аллакай дар вазифаи Котиби якуми кумитаи марказӣ кор намекард.
- Минбаъд Б. Ғафуров дар Маскав фаъолияташро идома доду Х. Мамадназаров дар шаҳрҳои Хоруғу Душанбе. Вале вохӯрию зангҳои телефонӣ, дӯстиашон идома ёфт. Дар яке аз сафарҳо ба Москва Бобоҷон Ғафуров китоби «Таджики» - ро бо соядаст ба Мамадназаров тақдим кард. Худи ӯ дар ҳар сафараш аз ободонии шаҳри Душанбе хурсанд мешуд,- афзуд Хоҷахоним.
Тиллои НЕКҚАДАМ,
рӯзноманигор


Баёни ақида (0)    Санаи нашр: 04.06.2018    №: 110-111    Мутолиа карданд: 226

15.08.2018


ЛЕВАКАНТ. Пастравии сатҳи ҷинояткорӣ дар байни ноболиғон

БАЛҶУВОН. Бунёди 14 иншоот

САНОАТ ДАР НОҲИЯИ МИР САЙИД АЛИИ ҲАМАДОНӢ КОҲИШ МЕЁБАД,ЧАРО?

КИШОВАРЗӢ ДАР НОҲИЯИ ТЕМУРМАЛИК АФЗАЛИЯТ ДОРАД

14.08.2018


ТОҶИКИСТОН – ҚАЗОҚИСТОН. Нахустҷаласаи Шӯрои корӣ ва ҳамоиши соҳибкорон

МАҚОМОТИ СУДӢ ВА ВАО. Иқдоме барои таҳкими ҳамкориҳо

"ЗЕБОНИСО". Аввалин чемпиони Тоҷикистон оид ба футбол миёни бонувон

ММТ: "Беш аз 50 ҳазор довталаб донишҷӯ шуд"

10.08.2018


Қабули нусхаи Эътимоднома аз сафири Туркманистон

Ҷаласаи Шӯрои ИДМ оид ба сайёҳӣ оғоз ёфт

Ҷаласаи Шӯрои марказии Ҷамъияти ихтиёрии мусоидат ба артиши ИДМ

Ҳамоиши тиҷоратии соҳибкорони Тоҷикистону Қазоқистон

ХАТЛОН. Нахустин форуми тиҷорати маҳсулоти боғдорӣ доир гардид

СУҒД. 90 ҳазор сомонӣ барои ғолибони озмуни "Маҳаллаи беҳтарин"

Семинари муфид

09.08.2018


Туҳфаи ФФТ ба варзишгарони Хоруғ

МАОРИФ. Имконияти нав ба як гурӯҳ довталабон

КӮЛОБ. Истеҳсоли маҳсулоти кишоварзӣ афзудааст

Ғолибони ҷоизаи Зебунисо Рустамова муайян шуданд

07.08.2018


ДУШАНБЕ. Таъсиси ҷойҳои махсус барои забҳи чорво

Шӯрои сайёҳии давлатҳои аъзои ИДМ дар Душанбе

Пресс-тури рӯзноманигорони агентиҳои иттилоотии ИДМ

«Сомон Эйр». Роҳандозии парвозҳо ба самти Бухоро

Буҷети давлатӣ 2,4 миллиард сомонӣ афзуд

ММД. Афзоиши воқеии он 7,2 дарсадро ташкил дод

ММТ. “Пешномнависӣ” кори довталабро осон кард

Роҳхати 28 варзишгари дигар ба бозиҳои Осиё

06.08.2018


Вохӯрии Абдуҷаббор Раҳмонзода бо аҳли ҷомеаи Данғара

Аввалин гурӯҳи зоирони тоҷик ба Арабистони Саудӣ сафар кард

Душанбе. Ярмаркаҳои мактабӣ ташкил мешаванд

03.08.2018


Мулоқоти Абдуҷаббор Раҳмонзода бо сокинони шаҳри Кӯлоб

Боздиди Раҷаббой Аҳмадзода аз намоиши ҳунарҳои мардумӣ ва маҳсулоти кишоварзӣ

Ҷамъбасти Намоишгоҳи якмоҳаи ҳунарҳои мардумӣ дар Душанбе

Густариши ҳамкориҳо бо Бонки исломии рушд


Дар сомонаҳои дигари Тоҷикистон хонед