logo

иҷтимоиёт

РӮЗГОРЕ БАРОИ ИБРАТ

Дар нимаи асри рафта дар кишвар ҳазорон гектар замини нав аз худ шуд ва, хусусан, истеҳсоли пахта афзуд. Дар самти азхуднамоии заминҳои нав,  албатта, фаъолияти олимони Институти хокшиносӣ бояд ривоҷ дода мешуд. Барои намуна метавон саҳми олим, доктори илми кишоварзӣ Мирзо Султоновро зикр намуд.  Тадқиқотҳои ӯ, пеш аз ҳама, омӯхтани хокҳои навазхудшуда ва мелиоратсияшудаи водиҳои Лоҳур, Ёвону Обикиик, Вахш, Бешкент, Ҳисор, Данғара, ноҳияҳои Шаҳритузу Фархор ва минтақаҳои Дилварзин, Қизилӣ, Ашти Калон, Тошработро дар бар гирифтааст.

Ӯ солҳои зиёд зери роҳбарии Иля Маркович Липкинд, яке аз асосгузорони тадқиқотҳои агрокимиёии хокҳо дар Тоҷикистон, дар гузарондани як силсила таҷрибаҳои навшавӣ ва махсуси саҳроӣ оид ба истифодаи изотопҳои радиоактивии фосфор, калсий ва сулфур иштирок намудааст. Мақсади ин тадқиқотҳо аз муайян намудани мақоми элементҳои номбурда дар қабатҳои зершудгор ва поёнии хок барои ғизои наботот, хусусиятҳои таъмини ин элементҳо аз хок ва нурӣ иборат буд. Ин тадқиқотҳо яке аз дастовардҳои назарраси олимони кишвар дар роҳи истифодаи манбаъҳои нурафкании радиоактивӣ дар кишоварзӣ ва дар заминаи он баровардани хулосаҳои мақбул буда, оид ба мақоми муҳими моддаҳои ғизоии қабатҳои поёнии хок дар ғизогирии рустаниҳо гардид.
Фаъолияти илмии минбаъдаи олим ба омӯхтан ва пешниҳоди тавсияҳо оид ба мушкилоти баланд бардоштан ва афзун гардондани ҳосилхезии хокҳои иқтидори табииашон паст ба хокҳои ҳосилхезиашон хуб дар натиҷаи гузарондани чораҳои агрокимиёӣ ва мелиоративӣ нигаронда шуда буд.
Олими забардасти соҳа диққати худро бештар ба ҳалли мушкилоти ҳосилхез намудани заминҳои шӯрахок, дуборашӯрзаминҳо, хокҳои гаҷнок ва беҳ намудани ҳолати мелиоративии онҳо низ, ки майдони беш аз 120 ҳазор га заминҳои ҷумҳуриро фаро гирифтааст, равона кардааст.
Натиҷаи таҳқиқотҳои дар тӯли беш аз 35 сол бадастовардааш дар рисолаи доктории ӯ дар мавзӯи «Хосиятҳои агрокимиёӣ ва роҳҳои баланд бардоштани ҳосилхезии хокҳои мелиоратсия ва рекултиватсияшудаи навобёригаштаи Тоҷикистон» ҷамъбаст гаштаанд.
Муҳаққиқ бо тадқиқотҳояш исбот намуд, ки хоки заминҳои обии Тоҷикистон имконияти нигоҳ доштани ҳосилхезии самарабахши худро, ки дар гузашта хуб кимиёӣ шуда буданд, соҳибанд ва беш аз 70 дарсади майдонҳои обёришуда қобилияти муътадили аз зироатҳо гирифтани ҳосил ҳангоми ба андозаи минималӣ истифодаи нурӣ доро мебошанд.
М. Султонов муаллифи беш аз 160 асари илмӣ, аз ҷумла асарҳои илмии «Ҳосилхезии хокҳои мелиоратсиягардидаи навобёришудаи Тоҷикистон», «Рекултиватсияи хокҳои Тоҷикистон» ва 32 тавсия, дастурҳои методӣ, меъёрҳои технологӣ мебошад.
Хизматҳои ӯ бо унвони Корманди шоистаи Тоҷикистон қадр карда  шудааст.
Сангинбой САНГИНОВ,
корманди Институти хокшиносӣ, доктори илми кишоварзӣ,                                     
Сайригул ШАРИПОВА,
узви вобастаи  Академияи илмҳои кишоварзӣ


Баёни ақида (0)    Санаи нашр: 03.07.2018    №: 130    Мутолиа карданд: 66

19.07.2018


Мулоқоти Исматулло Насредин бо Томас Гремингер

Баррасии масъалаи ҳифзу нигоҳдории оби пок

Эълони озмун бо мақсади дастгирӣ ва ҳавасмандии ҷавонони соҳибистеъдод

КУМИТАИ РУШДИ МАҲАЛ. РОҲАНДОЗИИ РЕЙТИНГИ МИЛЛИИ ФАЗОИ САРМОЯГУЗОРӢ

ПЕШГИРИИ ВОРИДОТИ 42,8 ТОННА МОҲИИ ПАСТСИФАТ

ГЕОЛОГИЯ. НИЗОМИ РАҚАМӢ ҶОРӢ МЕШАВАД

ҶОЙИ КОР МУШКИЛИИ № 1 - И ХАТМКУНАНДАГОН

САТҲИ ПАСТИ ДОНИШ БОИСИ ХОРИҶ ГАРДИДАНИ ДОНИШҶӮЁН ШУД

ЛЕВАКАНТ. ОЗМУНЕ БАРОИ ИБРАТ

КӮЛОБ 1,2 МИЛЛИОН СОМОНӢ БАРОИ ИСТЕҲСОЛИ ЛИБОСИ МАКТАБӢ

18.07.2018


ФЕСТИВАЛИ ТОБИСТОНАИ ДУШАНБЕ. ИҚДОМИ НАВ ҶИҲАТИ РУШДИ САЙЁҲӢ ВА ФАРОҒАТИ МЕҲМОНОНУ СОКИНОН

12 ҲАЗОРУ 482 ҶИНОЯТ ДАР ШАШ МОҲ

ИСТЕҲСОЛИ МАҲСУЛОТИ КИШОВАРЗӢ МЕАФЗОЯД

ДМТ. ҲАМКОРИҲОИ БАЙНАЛМИЛАЛӢ ГУСТАРИШ МЕЁБАНД

БАРНОМАИ ДАВЛАТИИ ЭКОЛОГӢ МАРҲИЛА БА МАРҲИЛА ТАТБИҚ МЕГАРДАД

ШАҲРИ ВАҲДАТ. МАҲСУЛОТИ САНОАТӢ 3 МИЛЛИОН СОМОНӢ АФЗУД

Варзиш

17.07.2018


Мулоқоти Қоҳир Расулзода ва Абдулло Орипов дар Фарғона

Ҷаласаи мушовараи мақомоти корҳои дохилӣ баргузор шуд

Ҷумҳурии Мардумии Чин дар Тоҷикистон 3 мактаби нав месозад

Мунтахаби Тоҷикистон – ғолиби мусобиқаи Ҷоми шаҳрдории Остона

Ҷаҳон дар як сатр

Путин гуфтушунид бо Трампро бобарор номид

Трамп аз натиҷаҳои вохӯриаш бо Путин нақл кард

Ҳалокати мардуми осоиштаи афғон дар ҳоли афзоиш аст

Ҳангоми чемпионати ҷаҳон 25 миллион киберҳамла пешгирӣ шуд

16.07.2018


Мулоқоти Сироҷиддин Муҳриддин бо Пратибҳа Меҳта

Машварати муовинони вазирони корҳои хориҷии кишварҳои аъзои СҲШ

Баррасии тақвияти ҳамкориҳо бо Бонки ҷаҳонӣ

РОҒУН. Бунёди иншооти нав ба муносибати 30-солагии Истиқлолияти давлатӣ

ФАРОНСА – чемпиони ҷаҳон

Ҷаҳон дар як сатр

Трамп ҷонибдори роҳандозии муносибот байни ИМА ва Британия бо Русия ва Чин аст

Чин соли 2020 «қудрати донорӣ» мешавад


Дар сомонаҳои дигари Тоҷикистон хонед