logo

иқтисод

ХАТЛОН. БОЗГАШТИ САФЕДБОЛАКҲО ХАТАР ДОРАД!

Имсол дар майдони 3 ҳазору 200 гектар замини пахтаи вилояти Хатлон сафедболакҳо пайдо шуда, суръати нашъунамои ниҳолҳоро суст намуданд. Ин ҳашароти зараррасон чиниши пахтаро мушкил гардонда, сифати нахро низ паст мекунад.

Саъдулло Бекназарзода, сардори филиали муассисаи давлатии муҳофизати рустаниҳо ва химиякунонии кишоварзии вилояти Хатлон, гуфт, ки бо сабаби нисбатан гарм омадани зимистони соли гузашта  сафедболакҳо боз пайдо шуданд. Он заминҳое, ки атрофашон аз рӯи меъёрҳои агротехникӣ коркард ва заҳбуру заҳкашҳо тоза нашудаанд, макони зисти сафедболакҳо гардида, дар чунин намнокӣ ин зараррасонҳо тухм мегузоранду бо омадани фасли гармо афзоиш меёбанд.
Тибқи иттилои коршиносони соҳа, сафедболакҳо дар кишвари мо дар даҳсолаҳои охир пайдо шудаанд. Дарозии ин ҳашароти зараррасон, ки  қанотҳои сафед дорад, 1,5 мм аст. Сафедболакҳо бештар зери баргҳо қарор гирифта, шираи рустаниро мемаканду онро пажмурдаву хароб менамоянд. Дар шакараки ҷудонамудаи сафедболакҳо гурӯҳи занбурӯғҳои сапрофитӣ инкишоф ёфта, аз ин ҳисоб баргҳои рустаниҳо печ мехӯранд ва сиёҳ мешаванд. Ҳашаротест, ки ғайри пахта ба бодирингу помидор, лӯбиёиҳо ва дигар зироатҳо низ  зарар мерасонад.
Ҳоло дар 3200 гектар пахтазори шаҳру ноҳияҳои Ёвон, Бохтар, Ҷалолиддини Балхӣ, Қубодиён, Ҷайҳун, Ҳамадонӣ, Восеъ, Фархор, Данғара ва Кӯлоб сафедболакҳо пайдо шудаанд.
- Усули афзалиятноки нобуд сохтани сафедболакҳо истифодаи заҳрхимикатҳо мебошад. Фақат меъёр ва замону усули дурусти истифодабарии онҳоро бояд донист. Дар акси ҳол парваришу фурӯши  ин ашёи хом аз ҳар ҷиҳат мушкил мешавад, - гуфт Саъдулло Бекназарзода.
Ба андешаи мутахассисон, дар пахтазор бар зидди сафедболак бо усули кимиёӣ мубориза бурдан имконпазир аст, аммо дар зироатҳои хӯрока, ба монанди  помидору бодиринг ва полизиҳо истифодаи заҳрхимикатҳо барои саломатии истеъмолкунандагон хатар дорад. Аз ин рӯ, беҳтарин роҳи мубориза нобуд сохтани сафедболакҳо пеш аз тухмгузориашон аст. Бо назардошти ин мушкилот кормандони муассиса тасмим гирифтаанд, ки моҳи феврали соли оянда - қабл аз оғози баҳор заминҳоро коркард намоянд. Ҳамзамон, дар ин зимн гузарондани семинар - машваратҳои омӯзиширо барои деҳқонон ба нақша гирифтаанд.
Кормандони муассиса соли равон барои пешгирӣ намудани зарари ҳашарот як қатор тадбирҳои судмандро амалӣ намуданд. Гурӯҳи кории таъсисёфта раванди корҳои пешгириву мубориза бар зидди ҳашаротро дар манотиқи вилоят омӯхт. Дар майдони 215 гектар замини ноҳияи Ҷайҳун ҳашароти зараррасон, ба монанди тортанаккана, дар 150 гектар пахтазори ноҳияи Кӯшониён кирми ғӯза ва дар дигар ноҳияҳо бо сабаби беэътибории мутахассисони соҳа паҳншавии ҳашароти дигар ошкор гардид. То 1 сентябри соли ҷорӣ дар майдони 18921 гектар ҳашароти ширинчаю трипс ва дар 10927 гектар тортанаккана ба мушоҳида расид ва пахтазор фавран бо истифодаи заҳрхимикатҳо коркард шуд. Дар натиҷа, мушкилот то як андоза бартараф гардид. Ҳамин ҳолат дар боғу токзорҳо низ ба мушоҳида расид ва масъулони соҳа кӯшиш намуданд, ки ин мушкилотро сари вақт пешгирӣ кунанд.
Вазъи баамаломада тақозо менамояд, ки масъулони соҳа тадбирҳои саривақтию муассир андешанд, аз ҷумла қабл аз кишт заминро бо усули химиявӣ коркард намоянд, ҳамчунин, дигар  роҳҳои мубориза бо зараррасонҳоро истифода баранд.

Анвар ҲАФИЗ, 
«Ҷумҳурият»


Баёни ақида (0)    Санаи нашр: 03.10.2019    №: 187    Мутолиа карданд: 644

18.10.2019


Дар Арабистони Саудӣ садамаи автомобилӣ боиси ҳалокати 35 зоир гашт

Нигаронии муовини Дабири кулли СММ аз афзудани хавфи сарзании ҷанги ядроӣ

Артиши Сурия бори аввал дар панҷ сол вориди Раққа шуд

Таллин барои дучархасавор шудани сокинон 195 миллион евро харҷ мекунад

Ҷаҳон дар як сатр

Қонунгузорӣ. Ҷазо барои шиканҷа пурзӯр мегардад

Суғд. 557 ҳодисаи фавқулода дар нуҳ моҳ

Хуҷанд мизбони Чемпионати Осиё оид ба самбо - 2022

15.10.2019


Иштироки низомиёни тоҷик дар машқҳои СААД дар вилояти Нижегород

Иттиҳоди Аврупо аз Туркия баровардани сипоҳашро аз Сурия талаб намуд

Ҷоизаи Нобел оид ба иқтисодро барои талоши мубориза бо қашшоқӣ супурданд

Назарбоев ва иштиёқи расмкашӣ

Ҷаҳон дар як сатр

14.10.2019


Роҳи Помир ба панҷгонаи зеботарин роҳҳои дунё шомил гардид

Дар Ҷопон аз тӯфони «Хагибис» 33 нафар ҳалок гашт

Трамп маблағеро ном бурд, ки Вашингтон дар ҷангҳои Шарқи Наздик масраф кардааст

Астронавти амрикоӣ рекорди ба кайҳон баромадани кайҳоннавардони русро пас мегузорад

Ҷаҳон дар як сатр

11.10.2019


Боздиди қариб 8 миллион нафар аз ғурфаи Тоҷикистон дар намоишгоҳи Чин

СААД дар Бишкек вокуниши муштарак ба ҳолатҳои фавқулодаро баррасӣ намуд

Ҷаҳон дар як сатр

10.10.2019


Ёддошти тафоҳум ба имзо расид

Вохӯрии вазирони корҳои дохилии Тоҷикистону Россия

Душанбе ва Димишқ бозгашти тоҷикистониёнро аз Сурия баррасӣ намуданд

Меркел ва Ҷонсон оид ба Brexit ба мувофиқа омада натавонистанд

Барнаул лидерҳои ҷавони кишварҳои Осиёро гирд овард

Ҷаҳон дар як сатр

08.10.2019


ТОҶИКОБОД. 40 НАФАР БА САФИ ҚУВВАҲОИ МУСАЛЛАҲ ПАЙВАСТ

Мулоқоти Қоҳир Расулзода бо роҳбарони ҳайатҳои давлатҳои аъзои САҲА

Ҳамоиш ба муносибати Рӯзи забони давлатӣ дар Тошканд

Бизнес - форуми сайёҳии Тоҷикистону Қирғизистон

СММ амнияти кӯдакони Афғонистонро боиси нигаронӣ хонд

Бонки ҷаҳонӣ Тоҷикистонро ба рӯйхати кишварҳои ислоҳотгар ворид намуд

Ҷаҳон дар як сатр


Дар сомонаҳои дигари Тоҷикистон хонед