logo

иҷтимоиёт

ҚАБРИСТОНҲО ДИГАР МАКОНИ САБҚАТҶӮӢ НЕСТАНД

Чанд соли охир  вазъи ногувори гӯристонҳои қаламрави ҷумҳурӣ  аз мавзӯъҳои асосии расонаҳои хабарӣ маҳсуб меёбад, ки ин бесабаб нест. Зеро дар аксари қабристонҳо зиёдаравӣ ба ҳукми анъана даромада, ҳатто он ба макони сабқатҷӯйӣ қарор гирифтааст. Сангҳои мазор бо навиштаҷоти гуногун ва аксу ному насаби марҳум бо тарзи ҳаккокӣ аз ҳам тафовути зиёд доранд. Замини бисёрро ишғол менамоянд. Онро бо панҷараҳои гуногуни оҳанину деворҳои хиштиву бетонӣ маҳкам месозанд. Дар байни қабрҳо сохтани кӯшку гунбаз на танҳо авҷ гирифтааст, балки ба ҳукми анъана даромадааст.
Табиист, ин ҳама амалҳои номатлуб ва хилофи шариати исломӣ дар баробари исрофи беҳуда, изҳори кибру ғурур мардумро ба гумроҳӣ водор месохт, ки дар банди тақлиди нодурусту зарарнок бошанд.
Агар барои муқоиса ва хулосаи дуруст баровардан ба гузаштаи на чандон дури худ бингарем, дармеёбем, ки ниёгони пуршарафамон ба  ин гуна сабқатҷӯӣ ҳамеша зид буданд ва ба он монеъ мегардиданд.
Мусаллам аст, ки Истиқлолияти давлатӣ ба мо ҳуқуқи озодии виҷдонро ато кард, аммо набояд аз он суистифода намуд. Сарвари давлат барҳақ иброз доштанд: «Маҳз Истиқлолияти двлатӣ ба мо имкон дод, ки арзишҳои милливу динии худро эҳё намуда, ҳуқуқу озодиҳои шахсии инсон, аз ҷумла ҳуқуқ ба озодии виҷдонро ҳамчун арзиши олӣ эътироф кунем ва кафолат диҳем».
Воқеан, ки арзишҳои милливу динӣ эҳё гардидаанд, дарку фаҳм ва муносибат ба он бояд огоҳона ва дуруст бошанд. Таърих борҳо сабақ додааст, ки ташаккули ҳар як давлати соҳибистиқлол, пеш аз ҳама, ба анъанаҳои миллӣ, фарҳангӣ, динӣ, бо дарки мансубияти миллӣ иртибот мегирад. Дар ин маврид хурофот, бидъат, яъне эҷоди анъанаҳои бад на танҳо раво нест, балки садди роҳи пешравиҳо мегарданд. Аз ин рӯ, Ҳукумати ҷумҳурӣ дар баробари ба инобат гирифтани муқаддасоти инсон баъди марг «Тартиби нигоҳдорӣ ва истифодабарии қабристонҳо» - ро бо қарори махсус аз 25 январи соли равон муайян намояд.
Дар асоси қарори мазкур нигоҳдорӣ ва истифодаи қабристонҳо дар ҳудуди кишвар мутобиқи қонунгузории Ҷумҳурии Тоҷикистон, қоидаҳо оид ба нигаҳдории қабристонҳо, анъана, расму оин ва маросимҳои мардумии миллату халқиятҳои муқими мамлакат ба амал бароварда мешаванд. Ҳамзамон, меъёрҳои муқарраргардида дар ин маврид ба эътибор гирифта ва ба роҳ монда мешаванд.
Дар қарор зикр гардидааст, ки «Дар ҳудуди қабристон вайрон намудани қоидаҳои тартиботи ҷамъиятӣ, шикастан ва нобуд сохтани санги мазор ва ниҳолу дарахтҳо, сӯхтани рустаниҳои хушк ва дигар мавод, чарондани чорво манъ мебошад». Ба ҷуз ин, минбаъд санги мазор дар мувофиқа бо мақомоти худидоракунии шаҳрак ва деҳот гузошта мешавад. Тавре дар қарор омадааст: «Андозаи санги мазори уфуқӣ бояд на бештар аз 1,5 метр дарозӣ, 1 метр паҳноӣ ва 0,5 метр баландӣ бошад. Андозаи санги мазори амудӣ бояд на бештар аз 1 метр баландӣ, 0,5 метр паҳноӣ ва 10 сантиметр ғафсӣ бошад». Муқаррар гардидааст, ки атрофи он ба андозаи замини барои қабр ҷудогардида бо панҷара, дарахт ё рустаниҳои ороишӣ иҳота карда шавад. Дуруст аст, ки бисёре аз матнҳои санги мазор ғалат ва номувофиқ ба эътиқоди динии мардум буд. Дар Тартиби мазкур ба ин хотир мақомоти худидоракунии шаҳрак ва деҳот уҳдадор шуданд, ки «ба номутобиқатии мазмуни матни санги мазор ба талаботи санадҳои меъёрии Ҷумҳурии Тоҷикистон ва эътиқоди динии мардуми маҳал роҳ надиҳанд».
Барои ҳар як қабр ба андозаи миёнаи 2 метр дарозӣ ва 1,5 метр паҳноӣ қитъаи замин ҷудо карда мешавад.
«Тартиби нигаҳдорӣ ва истифодабарии қабристонҳо», албатта, сабқатҳоро дар ин макон аз миён мебарад, пеши роҳи исрофро мегирад. Табиист, ки бо нигоҳдорию ҳифзи расму оин, анъанаҳои миллию динӣ пеши роҳи зиёдаравиҳо гирифта мешавад ва дигар қабристонҳо ба шаҳрак табдил намеёбанд.
Абдукарим МУСТАФОЗОДА,
сармутахассиси шуъбаи дин, танзими
анъана ва ҷашну маросимҳои Дастгоҳи иҷроияи Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон


Баёни ақида (0)    Санаи нашр: 16.02.2017    №: 36    Мутолиа карданд: 2709

05.09.2019


Ҷаҳон дар як сатр

СОҲИБКОР СОҲИБВАТАН АСТ

НОҲИЯИ АЙНӢ. Зиндагӣ ранги тоза мегирад

03.09.2019


Россия ба пешниҳоди ҳамкорӣ ба Макрон посух дод

Миллион нафар амрикоӣ ба ҷойҳои бехавф кӯчонда хоҳанд шуд

Ҳалокати 20 сарбози неруҳои амниятӣ дар вилояти Қундуз

ИМА ва Чин ба молҳои якдигар боҷҳои нав ҷорӣ карданд

ТАЭКВОН – ДО. Дурахши варзишгарони тоҷик дар чемпионати ҷаҳон

Ҷаҳон дар як сатр

РОFУН. Таъсиси хатсайрҳои нави сайёҳӣ

29.08.2019


Раҳмон Озода Эмомалӣ сафири Созмони байналмилалии «Занони сиёсатмадори роҳбар» дар Тоҷикистон таъйин гардид

Вохӯрии Сироҷиддин Муҳриддин бо Ҷейми Флай

ҶОМИ ПРЕЗИДЕНТИ ТОҶИКИСТОН НАСИБИ ТЕННИСБОЗОНИ ТОҶИКУ ӮЗБЕК ГАРДИД

САРИДОРАИ БОЙГОНӢ. Мизи мудаввар бахшида ба Ҷашни Истиқлолияти давлатӣ

Ҷаҳон дар як сатр

ИШТИРОКИ ҲАЙАТИ ТОҶИКИСТОН ДАР КОНФРОНСИ БАЙНАЛМИЛАЛӢ ОИД БА ҲИФЗИ МЕРОСИ ФАРҲАНГӢ

МТС. ЯК КОНФРОНСИ МУҲИМ

28.08.2019


ИДИ КАДУ ДАР ДУШАНБЕ

«БАҲОРИ ИСТИҚЛОЛ». ХАТСАЙРИ НАВИ САЙЁҲӢ ДАР ТУРСУНЗОДА

21.08.2019


Путин 4 сентябр бо Сарвазири Ҳиндустон музокирот мегузаронад

Амири Қатар даъвати Путинро ба ФИБП пазируфт

Даҳ ҳазор нафар бинобар сӯхтор дар пойтахти Бангладеш бе сарпаноҳ монд

Токио имкони ба мадор баровардани радифҳои ҳарбиро баррасӣ дорад

Ҷаҳон дар як сатр

ШИНОВАРӢ. Варзишгарони тоҷик ба Чемпионати ҷаҳон рафтанд

19.08.2019


Баррасии асосноккунии техникиву иқтисодии роҳи Қалъаи Хумб – Ванҷ

Баргузории ҳамоиши "Ҷавонони эҷодкор – парчамбардорони миллат ва пайравони Пешвои миллат"

15.08.2019


Муносибатҳои Ҳиндустон ва ҶМЧ бояд суботи ҷаҳонро таъмин созанд

Дар Япония бар асари гармии ҳаво наздики 13 ҳазор кас бистарӣ шуд

Мулоқоти сарони Россия, Эрон ва Туркия моҳи сентябр доир мешавад

Ҷаҳон дар як сатр

05.08.2019


Ҷаҳон дар як сатр

01.08.2019


Вохӯрии Сироҷиддин Муҳриддин бо Кан Ҷе - квон

Масоили муҳоҷират матраҳ гардид


Дар сомонаҳои дигари Тоҷикистон хонед